Autor: Sebastian Bort Opublikowano: 4 grudnia 2017

5 leków, które zmieniły świat

1. Aspiryna Od zarania dziejów zagadnienie leczenia bólu stanowi istotną […]

1. Aspiryna

Od zarania dziejów zagadnienie leczenia bólu stanowi istotną część medycyny [1]. Historia aspiryny rozpoczęła się cztery wieki przed nasza erą, gdy lekarze i uzdrowiciele poszukiwali panaceum na dolegliwości bólowe i gorączkę. Jednym z nich był Hipokrates, który swoim pacjentom aplikował wywar z kory i żółtych wierzbowych liści [2]. Minęły wieki i Feliks Hoffman, chemik pracujący dla firmy Bayer, szukając nowych leków przeciwbólowych, działających podobnie do kwasu salicylowego, ale pozbawionych działania drażniącego w dotychczasowy sposób śluzówki żołądka, dokonał syntezy chemicznie stabilnego kwasu acetylosalicylowego [1, 2]. W 1899 lek ten został wprowadzony na rynek w postaci proszku pod nazwą aspiryna. Pięć lat później przybrała ona formę tabletki, a jej produkcja w pierwszym roku wyniosła 26 ton. Aspiryna to pierwszy w historii medycyny lek przeciwbólowy otrzymany całkowicie syntetycznie, i uważa się, że od tego momentu datuje się początek przemysłu farmaceutycznego [1].

2. Fenol

Ciężko uwierzyć, ale jeszcze w drugiej połowie XIX wieku zapachem, który zwykle towarzyszył chirurgom na oddziałach szpitalnych, a nawet w domach ich pacjentów, był zapach ropy. Personel medyczny przyczyny swoich niepowodzeń podczas zabiegów nie wiązał z brudnymi dłońmi czy narzędziami. Lister, profesor chirurgii, prowadził badania nad ropieniem ran, stanami zapalnymi oraz śmiertelnością, której przyczyną były zanieczyszczone rany [3]. Stwierdził on, że infekcje w otwartych ranach mają podobne podłoże do procesu fermentacji opisanego przez Pasteura. W 1865 roku Lister zaczął używać kwasu karbolowego czyli fenolu do odkażania rąk, narzędzi podczas zabiegów operacyjnych oraz używał go również do nasączania opatrunków. Spowodowało to spadek śmiertelności z powodu zakażeń pooperacyjnych [4], Nie spotkało to się wówczas z entuzjazmem ani lekarzy, którzy krytycznie podeszli do tej nowości, ani pielęgniarek, które buntowały się przeciwko jego „zwariowanej czystości” [3, 4].

3. Insulina

Insulina to z pewnością jedno z najważniejszych odkryć współczesnej medycyny. Do jej odkrycia doprowadziło wiele czynników, między innymi: lata pracy setek naukowców nad cukrzycą i trzustką, rozwój endokrynologii jako dziedziny badań naukowych, osiągnięcia w chemii, które doprowadziły do opracowania metody szybkich i dokładnych badań krwi. Odkrycie insuliny w latach 1921-22 na Uniwersytecie w Toronto było jednym z najbardziej spektakularnych wydarzeń w historii medycyny [5]. Wcześniej leczenie cukrzycy polegało głównie na zastosowaniu głodówki [6]. Po podaniu insuliny, wychudzeni, zapadający w śpiączkę pacjenci, wracali do życia. Niesamowite efekty po jej zastosowaniu sprawiły, że stała się prawdziwą sensacją i była traktowana jako cud ówczesnej medycyny, eliksir życia dla milinów ludzi na całym świecie [5]. Przygotowanie insuliny na skalę przemysłową zostało powierzone firmie farmaceutycznej Eli Lilly and Company i od 1923 roku insulina była produkowana w praktycznie nieograniczonych ilościach, a cukrzyca przestała być chorobą śmiertelną [5, 6].

4. Penicylina

Antybakteryjne właściwości pleśni były znane już w XVII wieku, kiedy rany opatrywano mieszaniną powstałą na bazie spleśniałego chleba i pajęczyny. Jednak dopiero w 1928 roku Alexander Fleming odkrył pierwszą w historii substancję, zapoczątkowującą erę antybiotyków. Miał on wielką intuicję oraz ogromne szczęście. Gdy po urlopie powrócił do przerwanych badań na gronkowcach, zauważył, że na jednej z szalek (przeznaczonych do utylizacji) nastąpił wykwit pleśni błękitnej Penicilium notatum, a część wyhodowanej kolonii, która znajdowała się w przestrzeni otaczającej grzybnię, uległa dezintegracji. Początkowo były trudności z wyizolowaniem substancji czynnej odpowiadającej za właściwości lecznicze pleśni. Udało się to dopiero 10 lat później. Zastosowanie penicyliny do leczenia zakażeń ropnych, które były wywołane przez gronkowca złocistego, stało się modelem nowoczesnej antybiotykoterapii, jako najważniejszej metody zwalczania zakażeń, które były wywołane przez drobnoustroje chorobotwórcze [7].

5. Chlorpromazyna

Szereg często przypadkowych odkryć doprowadziło do syntezy oraz zastosowania chlorpromazyny (CPZ). W połowie XX wieku Henri Laborit pracował nad lekami antyhistaminowymi z grupy fenotiazyn, który potęgowałyby działanie anestetyczne podczas operacji. Zaobserwował on, że niektórzy z jego chirurgicznych pacjentów po podaniu fenotiazyn stają się obojętni, znacznie spokojniejsi i zrelaksowani [8]. Paul Charpentier, szukając na prośbę Laborita związków o podobnej budowie chemicznej oraz silniejszym działaniu, zsyntetyzował w 1951 roku chlorpromazynę (RP 4560) [9]. Laborit sądził, że 4560 R może być związkiem przydatnym w psychiatrii do wprowadzania w sztuczną hibernację, która była chętnie stosowana w chorobach psychicznych oraz stanach wyczerpania [8, 9]. Chlorpromazyna zainicjowała „erę leków psychotropowych”. Leki neuroleptyczne, w świadomości społeczeństwa, ponownie uczyniły szpital psychiatryczny instytucją medyczną [8]. Od wynalezienia chlorpromazyny rozpoczęło się opracowywanie skutecznej farmakoterapii schizofrenii i innych zaburzeń psychotycznych [10].

Literatura:

Główczewska-Siedlecka E., Mądra-Gackowska K., Nowacka K., Kędziora-Kornatowska K. Historia i rozwój leczenia bólu- przegląd wiedzy na temat postępowania analgetycznego od starożytności do czasów współczesnych
Siemiński P. Aspiryna 115 lat od odkrycia
Thorwald J. Stulecie chirurgów
Gill P. 50 faktów z historii medycyny
Bliss M. Chwały wystarczy dla wszystkich. Historia odkrycia insuliny
Historia insuliny http://cukrzycapolska.pl/cukrzyca/historia-cukrzycy/historia-insuliny/
Ubysz J., Tobiasz E. Penicylina – pleśń która ratuje życie
Kapusta A. Psychiatria XX wieku w Europie Zachodniej i USA
Kujawski R. Początki leczenia chlorpromazyną w polskiej psychiatrii
Glick I.D, Erid D. Nowe leki przeciwpsychotyczne

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie wchodzą przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie ulegają przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz