REKLAMA
Autor: Redakcja Farmacja.pl Opublikowano: 3 września 2018

Jak pomóc pacjentowi cierpiącemu na ,,łokieć tenisisty”?

Do podstawowych metod leczenia tego schorzenia należy uśmierzenie bólu za pomocą farmakoterapii, a także fizyko- i fizjoterapia, które mają na celu zmniejszenie dolegliwości pacjenta, wzmocnienie siły mięśni i utrzymanie prawidłowego funkcjonowania kończyny.

Opis przypadku

 Do apteki przychodzi Pani Maria, kobieta w wieku około 65 lat. Obecnie emerytka, wcześniej wiele lat pracowała jako szwaczka. Pacjentka zgłasza, że od kilku miesięcy cierpi na poważne dolegliwości bólowe w okolicy łokci. Ból promieniuje do przedramienia i ramienia, dodatkowo Pani Maria obserwuje u siebie osłabienie siły nadgarstka. Zapytana o dotychczasowe postępowanie mówi, że odwiedziła już ortopedę. Zdiagnozował on chorobę nazywaną „łokciem tenisisty”. Lekarz zalecił pacjentce zakup stabilizatorów na łokcie oraz rozpisał cykl zabiegów fizjoterapeutycznych i fizykoterapeutycznych. Niestety ortopeda nie wdrożył żadnego dodatkowego postepowania przeciwbólowego, a pacjentka narzeka, że dolegliwości ostatnimi czasy mocno się nasiliły, utrudniając jej codzienne funkcjonowanie. Poza tym na termin zabiegów musi poczekać jeszcze kilka tygodni.

REKLAMA

Zapytana przez farmaceutę o występowanie u niej innych chorób przewlekłych, pacjentka zgłasza, że od lat leczy się na nadciśnienie.  Wspomina też, że kilka miesięcy temu chorowała również na zapalenie żołądka i od tamtego czasu musi bardzo uważać na stosowane leki, szczególnie te przeciwbólowe, ponieważ mogą jej podrażnić żołądek. Poza tym kobieta nie zgłasza żadnych innych dolegliwości, chorób przewlekłych ani leków przyjmowanych na stałe.

REKLAMA

Rozwiązanie

 Zgodnie z diagnozą ortopedy pacjentka cierpi z powodu schorzenia potocznie nazywanego „łokciem tenisisty” (łac. lateral epicondylitis). Charakterystyczny dla tego stanu jest ból w okolicy nadkłykcia bocznego kości ramiennej. Dodatkowo mogą wystąpić zaburzenia funkcji kończyny [1]. Dolegliwości odczuwane przez pacjentkę są wynikiem zmian zwyrodnieniowych w obrębie ścięgien mięśni nazywanych prostownikami nadgarstka [1,2].

Podobnych symptomów doświadcza około 1-3% całej populacji, a ich występowanie jest wiązane z wiekiem, lokalnym niedokrwieniem, ale przede wszystkim mechanicznym przeciążeniem [1].

U Pani Marii do rozwoju choroby doszło najprawdopodobniej w wyniku wieloletniego wykonywania zawodu szwaczki, co doprowadziło do powtarzających się mikrourazów składających się na rozwój trwałego uszkodzenia.

Do podstawowych metod leczenia tego schorzenia należy uśmierzenie bólu za pomocą farmakoterapii, a także fizyko- i fizjoterapia, które mają na celu zmniejszenie dolegliwości pacjenta, wzmocnienie siły mięśni i utrzymanie prawidłowego funkcjonowania kończyny [2].

Zalecenia

Ze względu na zgłaszane przez pacjentkę dolegliwości bólowe i długi czas oczekiwania na zabiegi można jej zaproponować lek o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym. Jednak z uwagi na wcześniejsze problemy żołądkowe najlepszym wyborem dla kobiety będzie zastosowanie preparatu działającego miejscowo. Postępowanie takie jest równie skuteczne co terapia doustna vs. ibuprofen 200 mg, a przy tym zmniejsza  ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych typowych dla niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) podawanych drogą doustną m.in. ze strony przewodu pokarmowego czy układu krążenia. Wytyczne wielu Towarzystw Naukowych (m.in. American Academy of Orthopaedic Surgeons) rekomendują miejscowe stosowanie NLPZ w leczeniu bólu towarzyszącego zmianom zwyrodnieniowym [3].

Pani Marii możemy zaproponować żel zawierającą w swoim składzie diklofenak. To substancja chemiczna, która jest szeroko przebadanym lekiem przeciwbólowym w odniesieniu do chorób w obrębie układu mięśniowo-szkieletowego, a dodatkowo posiada silną komponentę przeciwzapalną. Główny mechanizm działania diklofenaku jest związany z blokadą izoenzymów cyklooksygenaz COX-1 i COX-2 oraz hamowaniem syntezy prostaglandyn. Co więcej, badania ostatnich lat wskazują na możliwość udziału dodatkowych mechanizmów w efekcie analgetycznym diklofenaku podawanego miejscowo (m.in. antagonizm w stosunku receptorów NMDA, blokowanie kanałów sodowych). To wszystko przyczynia się do wzmocnienia siły działania przeciwbólowego [4,5]. Miejscowe podawanie diklofenaku jest skuteczne także ze względu na jego dobre przenikanie przez błony biologiczne i osiąganie wysokich stężeń w tkankach objętych stanem zapalnym. Terapia miejscowa przy zastosowaniu tej substancji czynnej została oceniona w badaniach klinicznych na bezpieczną i dobrze tolerowaną przez pacjentów [6,7].

Na rynku dostępne są preparaty do stosowania miejscowego zawierające różne stężenia diklofenaku. Ze względu na nasilony charakter dolegliwości bólowych pacjentce możemy zaproponować Voltaren MAX, ponieważ posiada największą dawkę substancji czynnej w formie do podania miejscowego – 23,2 mg/g. Lek jest dostępny w postaci żelu – co więcejwykazuje dodatkowe działanie chłodzące i kojące oraz zapewnia dobre przenikanie do tkanek położonych głębiej. Dzięki wyższej dawce substancji czynnej działa on nawet do 12 godzin, dlatego może być stosowany dwa razy dziennie – rano i wieczorem [8,9].

Alternatywą może być klasyczny Voltaren Emulgel 1%, który obecnie dostępny jest w nowej wygodnej formie podania ze specjalnym aplikatorem, pomagającym w nałożeniu produktu i zapewniającym higienę rąk, dzięki czemu można go zastosować w każdej sytuacji. Poza tym forma ta pozwala na wcieranie żelu podczas aplikacji, które jak udowodniono prowadzi do przyspieszenia i zwiększenia przenikania substancji czynnej do tkanek objętych procesem chorobowym [10]. Warto także zwrócić uwagę na specjalnie opracowaną formułę preparatu EmulGel, stanowiącego nietłuste połączenie żelu i kremu (Emulgel – lipidy zawieszone w hydrożelu). Taki rodzaj podłoża nawilża skórę, nie pozostawia tłustego filmu, a jednocześnie ułatwia rozprowadzenie produktu na skórze i przyspiesza wchłanianie substancji czynnej.

Voltaren Emulgel 1% zawiera w swoim składzie diklofenak w dawce 10mg/g, należy go stosować 3 do 4 razy dziennie dla zapewnienia optymalnego efektu działania [11].

Informacja o leku

Opracowała mgr farm. Iwona Napierała

Piśmiennictwo:

  1. Kuncewicz E, Samborski W. Aktualny stan wiedzy na temat patomechanizmu tzw. łokcia tenisisty. Roczniki Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie 2008; 54(3): 48-53.
  2. Siminska J i in. Łokieć tenisisty – przegląd wybranych metod fizykalnych, metod zaopatrzenia ortopedycznego i masażu. Journal of Education, Helath and Sport 2015; 5(2): 269-280.
  3. Zajączkowska R. Miejscowe leczenie bólu. Medycyna Praktyczna; https://www.mp.pl/bol/badania/96492,miejscowe-leczenie-bolu (data wejścia 21-07-2018).
  4. Nair B., Taylor-Gjevre R., A Review of Topical Diclofenac Use in Musculoskeletal Disease. Pharmaceuticals 2010, 3, 1892-1908.
  5. Woroń J. i in. Porównanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Medycyna po Dyplomie 2011; 6(183): 55-63.
  6. Banning M. Topical diclofenac: Clinical effectiveness and current uses in osteoarthritis of the knee and soft tissue injuries. Expert Opinion on Pharmacotherapy. 2008; 9(16): 2921-2929.
  7. Rogers NV, Rowland K. Alternatywa dla doustnych niesteroidowych leków przeciwzapalnych w ostrym urazie w obrębie układu mięśniowo-szkieletowego. The Journal of Family Practice 2011; 60(3): 147-148.
  8. Charakterystyka Produktu Leczniczego Voltaren MAX 12/2015.
  9. Haroutiunian A, Drennan D.A, Lipman A.G., Topical NSAID Therapy for Musculoskeletal Pain, Pain Medicine 2010; 11: 535–549.
  10. Hasler-Nguyen N, Fotopoulos F. BMC Research Notes 2012; 5: 321.
  11. Charakterystyka Produktu Leczniczego Voltaren Emulgel 01/2018.
Artykuł pochodzi z serwisu
REKLAMA
REKLAMA

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych