REKLAMA
Autor: Mateusz Jablonski Opublikowano: 4 kwietnia 2019

Kaszel – czy to zawsze efekt infekcji?

Artykuł pochodzi z serwisu

Blisko 10% wizyt u lekarzy rodzinnych spowodowanych jest występowaniem u chorego dolegliwości związanych z kaszlem. W kontekście dzieci, odsetek ten jest niejednokrotnie znacznie większy. Zjawisko kaszlu nie występuje jako samodzielna jednostka chorobowa – jest to zwykle objaw innego schorzenia bądź konsekwencja oddziaływania niekorzystnych czynników zewnętrznych na organizm.

(fot. shutterstock)

REKLAMA

Biorąc pod uwagę fakt, iż u 38-82% chorych kaszel spowodowany jest co najmniej dwoma czynnikami, a u blisko 42% chorych wywołują go 3 czynniki, właściwa diagnoza staje się niejednokrotnie prawdziwym wyzwaniem. Właśnie dlatego poniżej przybliżamy nieco problem kaszlu i jego bezpiecznej farmakoterapii.

REKLAMA

 

CZYM WŁAŚCIWIE JEST KASZEL?

Kaszel w najprostszym ujęciu definicji jest po prostu formą obrony organizmu przed działaniem czynnika zewnętrznego, którym może być element termiczny, chemiczny czy też mechaniczny. Organizm dzięki odruchowi kaszlowemu pozbywa się z dróg oddechowych ciała obcego, zalegającej wydzieliny bądź też „złuszczonego” nabłonka. Reakcja ta jest zatem niezwykle potrzebnym elementem dla utrzymania prawidłowego funkcjonowania organizmu.

 

Niemniej jednak w pewnych sytuacjach przybiera ona postać nadmierną – nadreaktywną, czego przykładem może być kaszel ostry (trwający do 3 tygodni) i kaszel przewlekły (utrzymujący się ponad 8 tygodni). Kaszel ostry jest to zwykle konsekwencja przebytej infekcji (zwykle wirusowej), w wyniku której dochodzi do podrażnienia receptorów kaszlu, umiejscowionych w górnych drogach oddechowych, w nosie i w zatokach. Jako inne przyczyny kaszlu ostrego wymienia się: obecność ciała obcego w drogach oddechowych lub zatorowość płucną. Kaszel może przybrać także formę przewlekłą, jest on wówczas najczęściej efektem:

  • Przerostu migdałka gardłowego (zwykle u dzieci w wieku przedszkolnym/szkolnym)
  • Zespołu ściekania po tylnej ścianie gardła (PNDS) – schorzenia towarzyszącego alergicznemu nieżytowi nosa
  • Astmy oskrzelowej czy POChP
  • Choroby refluksowej przełyku
  • Niewydolności serca
  • Schorzeń na tle nerwowym (zespół Tourette’a czy też kaszel psychogenny, gdzie czynnikiem sprawczym są silne przeżycia i bodźce stresotwórcze)
  • Nowotworów
  • Stosowania niektórych leków (kaszel występuje u pewnej grupy chorych leczonych inhibitorami konwertazy angiotensyny –mija on zwykle około miesiąc po odstawieniu leku).

Szeroki zakres przyczyn powstawania kaszlu wynika po części ze zróżnicowania lokalizacji receptorów kaszlowych. Oprócz dróg oddechowych występują one również w żołądku, zewnętrznym przewodzie słuchowym czy też w układzie sercowo-naczyniowym. Właściwa diagnoza patofizjologii kaszlu jest zatem często niezwykle trudna, ale i konieczna do wybrania właściwej farmakoterapii.

 

RODZAJ KASZLU A DOBÓR LECZENIA

Pomijając fakt różnorodnych przyczyn powstawania kaszlu (gdzie właściwa terapia obejmuje przede wszystkim leczenie choroby podstawowej – dla astmy będą to wziewne GKS, dla infekcji bakteryjnej – antybiotyk) właściwa farmakoterapia powinna być dostosowana do jego rodzaju. Wyróżnia się kaszel mokry (produktywny) i kaszel suchy (nieproduktywny). Z kaszlem suchym mamy najczęściej do czynienia na początku infekcji, w przebiegu astmy czy chociażby podczas stosowania inhibitorów ACE. Kaszel produktywny pojawia się najczęściej w II fazie infekcji górnych dróg oddechowych, występuje również w zaostrzeniach POChP.

Leczenie kaszlu przyjmuje zwykle charakter objawowy. Leczenie przyczynowe to nic innego jak farmakoterapia choroby podstawowej. Do leków objawowych, stosowanych w leczeniu kaszlu suchego zalicza się:

  • Leki działające ośrodkowo. Kodeina – pochodna morfiny o działaniu przeciwkaszlowym. Oddziałuje na ośrodek kaszlu w rdzeniu przedłużonym. Przeciwwskazana u osób poniżej 12 r.ż., u osób uzależnionych od alkoholu, u astmatyków i w kaszlu produktywnym. Zaleca się ją przyjmować w czasie posiłków. Dekstrometorfan – pochodna opioidowa, choć pozbawiona wpływu na ośrodek oddychania. W mniejszym stopniu aniżeli kodeina może prowadzić do uzależnienia. Podobnie jak kodeina jest przeciwwskazana w leczeniu kaszlu mokrego, u alkoholików i astmatyków. Butamirat – nieopioidowy lek przeciwkaszlowy, pozbawiony komponenty depresyjnej wobec ośrodka oddechowego. W niewielkim stopniu rozkurcza także oskrzela. Posiada rejestrację od 3 r.ż.
  • Leki działające obwodowo. Zalicza się do nich przede wszystkim lewodropropizynę. Substancja ta hamuje nadreaktywność włókien C receptorów kaszlowych zlokalizowanych obwodowo, przy okazji zmniejsza skurcz oskrzeli wywołany chociażby histaminą. Fakt pozbawienia wpływu na OUN sprawia, iż zarejestrowana jest już od 2 r.ż. (choć niektóre dane pokazują, iż może w rzadkich przypadkach zwiększać senność).
    Innymi substancjami o działaniu obwodowym są surowce roślinne, bogate w śluzy, jak chociażby prawoślaz lekarski czy podbiał.

Jako ciekawostkę należy uznać fakt, iż nie zaleca się stosowania leków przeciwkaszlowych w zapaleniu płuc!

Właściwa i efektywna terapia kaszlu mokrego, oprócz doboru odpowiedniej substancji leczniczej obejmuje również właściwe nawodnienie organizmu i dostarczenie mu wystarczającej ilości płynów. Potrzebne jest to do skutecznego upłynnienia gęstej wydzieliny w drogach oddechowych, w wyniku czego możliwe będzie jej efektywniejsze odkrztuszenie. Sprawdź zasady prawidłowej inhalacji.

Substancje lecznicze stosowane w terapii kaszlu mokrego to m.in. środki wykrztuśne (ambroksol), mukolityczne (N-acetylocysteina, erdosteina) i mukokinetyczne (salbutamol, ambroksol). Mają one za zadanie przywrócić prawidłowy skład i strukturę wydzieliny w drogach oddechowych, co pozwoli ją efektywniej usunąć z organizmu.

W kontekście stosowania leków na kaszel mokry warto pamiętać, aby uświadomić pacjenta co do zasad ich stosowania. Najważniejsza z nich to konieczność przyjęcia ostatniej dawki na 3-4 godziny przed snem. W przeciwnym razie upłynniająca się wydzielina w drogach oddechowych może skutecznie uniemożliwiać zaśnięcie i bezpieczny sen.

Jakie pytania zadać, kiedy pacjent poprosi o „coś na kaszel”?

 

Literatura:

  1. Przewlekły kaszel u dzieci – problem diagnostyczny i terapeutyczny, Anna Jung, Anna Maślany, Pediatr Med. Rodz 2012, 8(2), p. 97-100
  2. Kaszel – trudny problem kliniczny, Halina Batura-Gabryel, Nowa Medycyna 1/2012
  3. Kaszel w praktyce klinicznej – część I, kaszel ostry i podostry, Alicja Kasperska-Zając, Alergia, 2014, 3: 4-7
  4. Czy przewlekły kaszel u osoby dorosłej może nie mieć podłoża organicznego? Kaszel na tle psychogennym, Nadia Bryl, Wanda Horst-Sikorska, Forum Medycyny Rodzinnej 2008, tom 2, nr 4, 319-325
  5. Leczenie kaszlu infekcyjnego, Maciej Rygalski, Edward Zawisza, Lek w Polsce, Vol 25, Nr 8’15 (291)
  6. Leczenie objawów ze strony układu oddechowego u chorych na nowotwory, Wojciech Leppert, Nowiny Lekarskie 2011, 90, 1, 32-46
  7. Duszność i kaszel w wybranych chorobach płuc – diagnostyka, leczenie, rehabilitacja, Elżbieta Wiatr, Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc, Warszawa 2009
  8. Charakterystyka Produktu Leczniczego Thiocodin
  9. Charakterystyka Produktu Leczniczego Acodin
  10. Charakterystyka Produktu Leczniczego Levopront
  11. Kaszel przewlekły u dzieci, Katarzyna Ptak, Ewa Cichocka-Jarosz, Przemko Kwinta, Developmental Period Medicine, 2018; XXII, 4
  12. Charakterystyka Produktu Leczniczego Theraflu Kaszel
Artykuł pochodzi z serwisu
REKLAMA
REKLAMA

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz