REKLAMA
Autor: Redakcja Farmacja.pl Opublikowano: 21 grudnia 2018

Miejscowe i doustne leczenie kataru – rola farmaceuty w rekomendacji produktu

Ostry stan zapalny błony śluzowej nosa i zatok  (OZNZ), objawiający się uczuciem niedrożności nosa,  wodno-śluzową wydzieliną, dyskomfortem oddychania przez nos, bardzo często pojawia się w przebiegu infekcji górnych oddechowych. Ze względu na to, że błona śluzowa wyścielająca jamę nosa i zatok stanowi morfologiczną i czynnościową całość, w większości przypadków „kataru”,  stan zapalny obejmuję również zatoki przynosowe.

Poza tym, pacjentom  mogą dokuczać objawy towarzyszące, typowe dla przeziębienia jak uczucie rozbicia, suchy kaszel, podwyższona temperatura.

Warto zaznaczyć, że nawet 98% przypadków OZNZ ma etiologię wirusową, a do najczęstszych patogenów wywołujących to schorzenie należą rinowirusy, koronawirusy, wirusy paragrypy.  Według wytycznych Narodowego Programu Ochrony Antybiotyków, zakażenia bakteryjne obserwowane są bardzo rzadko, najczęściej jako powikłanie infekcji  wirusowej i dotyczą jedynie 0,5 -2% przypadków u dorosłych pacjentów. Ze względu na samoorganiczajacy się charakter infekcji górnych dróg oddechowych i niewielkie ryzyko powikłań, farmaceuta powinien odgrywać istotną rolę w doradztwie pacjentowi, który skarży się na objawy ostrego zapalenia nosa i zatok.

REKLAMA

Podstawowym postępowaniem w terapii ostrego zapalenia błony śluzowej i zatok przynosowych jest leczenie objawowe, mające na celu poprawę  samopoczucia pacjenta. W celu udrożnienia nosa i zatok, przywrócenia swobodnego oddychania przez nos, korzystne jest zalecenie choremu leków o działaniu obkurczającym naczynia krwionośne błon śluzowych nosa, należących do grupy tzw. sympatykomimetyków. Wśród dostępnych na rynku produktów, wyróżniamy leki do stosowania miejscowego (ksylometazolina, oksymetazolina) oraz do podania doustnego (pseudoefedryna, fenylefryna).

REKLAMA

Sympatykomimetyki podawane miejscowo, występują najczęściej w postaci kropli lub aerozoli do nosa. Jednym z produktów leczniczych wskazanych do łagodzenia objawów stanów zapalnych nosa i zatok przynosowych, który możemy zaproponować pacjentowi jest lek Otrivin Katar i Zatoki. Jego główną substancją czynną jest pochodna imidazoliny – ksylometazolina. Działając poprzez receptory α-adrenergiczne, powoduje obkurczenie naczyń krwionośnych błony śluzowej, przez co zmniejsza obrzęk i przekrwienie, udrożnia ujścia zatok i ułatwia odpływ wydzieliny ze zmienionych zapalnie zatok przynosowych. Efektem tego działania jest poprawa wentylacji i drenażu zatok.  Dużą zaleta miejscowego stosowania sympatykomimetyków jest ich niewielka biodostępność ogólnoustrojowa. Ksylometazolina po podaniu na błony śluzowe nosa, osiąga bardzo niskie stężenie w osoczu, co minimalizuje ryzyko działań niepożądanych związanych z pobudzeniem receptorów α (wzrost ciśnienia tętniczego, utrudnione oddawanie moczu).

Ponadto, produkt  Otrivin Katar i Zatoki zawiera w swoim składzie mentol i eukaliptol, które poprawiają samopoczucie pacjenta, zapewniając przyjemne uczucie chłodu w obrębie błon śluzowych nosa. Warto dodać, że lek Otrivin Katar i Zatoki jest dostępny w postaci wygodnego dla pacjenta aerozolu, który umożliwia równomierną dystrybucję w obrębie błony śluzowej jamy nosa.  Warto podkreślić także szybki początek działania, gdyż już po 2 minutach od aplikacji leku, pacjenci powinni odczuć udrożnienie nosa.  Produkt leczniczy Otrivin Katar i Zatoki jest wskazany do stosowania powyżej 12 roku życia, jednak dostępne są również leki z gamy Otrivin, które mogą łagodzić objawy niedrożnego nosa u dzieci, jak np. Otrivin 0,05% w postaci kropli czy Otrivin dla dzieci, które mogą być stosowane u dzieci już powyżej 12 r.ż.

U dorosłych pacjentów, alternatywą dla sympatykomimetyków podawanych miejscowo, mogą być leki z tej samej grupy, które mogą być  stosowane  doustnie,  jak pseudoefedryna lub fenylefryna.  Substancje te są często składnikami preparatów złożonych, zawierających w składzie również substancje czynne o działaniu przeciwbólowym i przeciwgorączkowym (paracetamol), przeciwhistaminowym (feniramina) czy łagodzące kaszel (gwajafenezyna). Takie produkty lecznicze, warto  zarekomendować pacjentom, którzy poza uczuciem niedrożnego nosa  skarżą się także na bóle kostno-stawowe czy  podwyższoną temperaturę. Przy wyborze leku, farmaceuta może zapytać pacjenta również o jego preferencję co do postaci i smaku leku. Produkty lecznicze zawierające w składzie pseudoefedrynę bądź fenylefrynę  dostępne są w postaci proszku do sporządzenia zawiesiny doustnej bądź tabletek/kapsułek doustnych. Należy zaznaczyć, że leki zawierające te substancje, nie powinny być podawane dzieciom <12r.ż.

Poza leczeniem farmakologicznym, farmaceuta powinien przypomnieć  pacjentowi o dodatkowych metodach, które mogą poprawić jego samopoczucie i wpłynąć na skrócenie czasu trwania symptomów. Warto zalecić odpoczynek, spożywanie dużej ilości płynów,  nawilżenie pomieszczeń w których przebywa. Można również zarekomendować płukanie jam nosa roztworami soli lub wody morskiej, które pomogą nawilżyć śluzówkę, rozrzedzić zalegającą wydzielinę i ułatwić jej ewakuację.

Piśmiennictwo

  1. Hryniewicz W. Rekomendacje postępowania w pozaszpitalnych zakażeniach układu oddechowego. Narodowy Program Ochrony Antybiotyków
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Otrivin Katar i Zatoki.
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Otrivin 0,05% 08/2011.
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Otrivin dla dzieci 08/2011.
  5. Pseudoefedryna, Medycyna Praktyczna. https://indeks.mp.pl/leki/desc.php?id=687
  6. Fenylefryna, Medycyna Praktyczna. https://indeks.mp.pl/leki/desc.php?id=295

CHPL/CHOTRI/0039/18

Informacja o leku

Artykuł pochodzi z serwisu
REKLAMA
REKLAMA

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych