Autor: Sebastian Bort Opublikowano: 10 października 2017

Nie takie obojętne…

Każdy farmaceuta doskonale wie czym są substancje pomocnicze. To związki […]

Każdy farmaceuta doskonale wie czym są substancje pomocnicze. To związki chemiczne pochodzenia naturalnego lub syntetyczne oraz ich mieszaniny wchodzące w skład postaci leku, które swoim działaniem nie wywierają wpływu farmakologicznego na organizm chorego, ani nie wchodzą w niepożądane reakcje wpływające na trwałość leku. Nadają one właściwą postać leku, decydują o właściwościach fizycznych produktu leczniczego, zwiększają trwałość substancji leczniczej, poprawiają wygląd i smak, mają wpływ na szybkość uwalniania i wchłaniania substancji leczniczej, zwiększają jego biodostępność. Na terenie Unii Europejskiej przepisy regulujące dopuszczenie substancji pomocniczych określone jest w Dyrektywie 2001/83/EC z dnia 6 listopada 2001r. w sprawie wspólnotowego kodeksu odnoszącego się do produktów leczniczych stosowanych u ludzi.

Ukryte ryzyko

Paradoksalnie istnieją sytuacje, w których substancje pomocnicze mogą stanowić przeciwwskazanie do rekomendacji i zastosowania danego preparatu. Należą do nich także te najpopularniejsze…

Coraz częściej pacjenci zadają pytania dotyczące zawartości LAKTOZY (Lactosum, Saccharum Lactis, cukier mlekowy) w lekach i suplementach diety. To jedną z najczęściej stosowanych substancji pomocniczych, wykorzystywana jako wypełniacz dodawany do kapsułek i tabletek. Można ją znaleźć m.in. w większości pigułek antykoncepcyjnych, w preparatach regulujących kwasowość żołądka czy zapobiegających wzdęciom. Bardzo duże jej ilości zawierają tabletki homeopatyczne – z tego powodu powinni ich unikać pacjenci nietolerujący nawet niewielkich ilości cukru mlekowego.

W jaki sposób objawia się nietolerancja laktozy? Najczęstszymi objawami są wzdęcia, wodniste biegunki, bóle brzucha, nudności, bolesne kołki. Pojawiają się po ok. 30 min do 2h po spożyciu produktu zawierającego laktozę. Zaburzenia trawienia laktozy należą do najczęstszych dysfunkcji przewodu pokarmowego. W populacji polskiej szacuje się, że odsetek osób z nietolerancją laktozy wynosi 20-30%. Substancji tej nie powinni przyjmować również osoby z alergią na białko krowie.

Kolejną pułapką jest SKROBIA – substancja wypełniająca, składnik powłok tabletek. Jeżeli zawiera gluten powyżej 0,3% jest kategorycznie przeciwwskazania u osób z celiakią. U takiego pacjenta, nawet jeśli ściśle przestrzega on diety, przyjęcie takiego leku może prowadzić do ponownego pojawienia się objawów choroby. U osób z tą jednostką chorobową już niewielkie dawki glutenu w diecie, powyżej 50 mg na dobę, w dość krótkim czasie mogą doprowadzić do zaniku kosmków jelitowych i wzrostu miana swoistych przeciwciał.

Dieta bezglutenowa jest stosowana do leczenia wielonarządowej alergii na gluten, przejściowej glutenozależnej enteropatii wieku niemowlęcego i wczesnodziecięcego oraz choroby trzewnej (celiakia). W 1968 roku po raz pierwszy opisano pacjenta z celiakią, którego choroba ewoluowała w kierunku postaci nie odpowiadającej na leczenie, najprawdopodobniej na skutek długotrwałego przyjmowania leku zobojętniającego sok żołądkowy zawierającego mąkę pszenna. Niektórzy pacjenci ze skórną manifestacją celiakii (choroba Duhringa) zgłaszają świąd i pieczenie po kontakcie skóry z glutenem. Obecnie dominuje celiakia skąpoobjawowa, w której niejednokrotnie wiodącym objawem są zaparcia.

Należy zatem pamiętać, by chorym na celiakię, z ciężkimi postaciami alergii na gluten, nie tolerującym nawet śladowych ilości tego białkowa, nie zalecać – szczególnie do przewlekłego stosowania – medykamentów zawierających gluten jako substancję pomocniczą. Listę leków bezglutenowych bezpiecznych dla chorych na celiakie i wszystkich osób będących na diecie bezglutenowej sporządził dr n. med. Kamil Hozyasz z Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie: www.forum.celiakia.pl.

Omawiając kontrowersyjne substancje pomocnicze nie można nie wspomnieć ASPARTAMU (kryjącego się też pod skrótem E951). Chemicznie jest to ester metylowy dipeptydu zbudowanego z dwóch reszt aminokwasowych: fenyloalaniny i kwasu asparaginowego. W organizmie człowieka metabolizowany do dwóch naturalnych aminokwasów. Z tego względu stanowi poważne zagrożenie i nie jest wskazany u osób chorych na fenyloketonurię, które nie metabolizują fenyloalaniny. Poza aminokwasami po hydrolizie powstaje również metanol (około 0,1 g na każdy gram aspartamu).

E951 jest znacznie słodszy od sacharozy. Najczęściej używany jako zamiennik cukru dla diabetyków oraz jako substancja słodząca poprawiająca smak dodawana do różnego rodzaju preparatów (jego kaloryczność jest praktycznie równa zeru). W latach 90 ubiegłego wieku naukowcy z Bolonii przeprowadzający badania na szczurach uznali aspartam za substancję rakotwórczą. Nie ma jednak dowodów naukowych świadczących o tym, ze E951 powoduje nowotwory w ludzkim organizmie. Osoby spożywające regularnie słodzik skarżyły się na: bóle i zawroty głowy, wysypki, bezsenność, nudności, utrata smaku. Jednak wszystkie te objawy są klasycznymi symptomami zatrucia po przedawkowaniu. Ponad 100 organizacji zajmujących się bezpieczeństwem żywności m.in. EFSA, UK Food Standards Agency, Health Canada, Food Standards Australia New Zealand uważa aspartam za bezpieczny. Ponadto National Cancer Institute uważa, że nie ma wyraźnych dowodów na związek aspartamu z rakiem. W grudniu 2013 EFSA opublikowała analizę, z której wynika, ze aspartam w dawkach nie przekraczających 40mg/kg.m.c. dziennie jest nieszkodliwy.

Nie tak dawno sporo zamieszania wywołała również ŻÓŁCIEŃ POMARAŃCZOWA. To barwnik azowy (E110) dobrze rozpuszczalny w wodzie, stąd często wykorzystywany w płynnych postaciach leku. Okazuje się, że po jego przyjęciu możliwe jest wystąpienie reakcji alergicznej u osób z nietolerancją salicylanów. Pobudza też wydzielanie histaminy, co może wzmacniać objawy astmy. Do działań ubocznych zażycia E110 należy też pokrzywka, katar sienny, wysypki, obrzęk naczynioruchowy i wstrząs anafilaktyczny, zapalenie naczyń, plamica. Może również wystąpić nietolerancja pokarmowa objawiająca się bólem brzucha, wymiotami, niestrawnością czy niechęcią do jedzenia. Inna niedyspozycja zgłaszana u pacjentów to nadpobudliwość wynikająca z połączenia E110 z benzoesanem sodu – jednym z najpopularniejszych obecnie chemicznych konserwantów żywności.

Pomimo informacji o kancerogenności żółcieni, według IARC związek ten nie jest prawdopodobnym, możliwym ani potwierdzonym czynnikiem rakotwórczym dla ludzi. Wynika to z tego iż takich badań nie przeprowadzono na ludziach. Ze względu na swoją szkodliwość został zakazany m.in. w Norwegii, Finlandii, USA czy Wielkiej Brytanii. Można go znaleźć nie tylko w syropach, ale tez zawiesinach, granulatach, żelkach czy lizakach.

Nie można też zapomnieć o pacjentach pytających o zawartość rtęci w szczepionkach. Po tym pojęciem najczęściej kryje się TIOMERSAL – organiczny związek rtęci w formie etylowanej. Zawarty jest on w wielu szczepionkach, gdzie hamuje rozwój bakterii i innych patogenów, które mogą zanieczyszczać szczepionki jedno- i wieloskładnikowe. Pod koniec lat 90. wysunięto hipotezę, ze etylen rtęci podobnie jak metylen rtęci może kumulować się w organizmie niemowląt. Zostało potwierdzone, że metylen rtęci powodował zaburzenia neurologiczne w życiu płodowym, stwierdzone u noworodków matek ciężarnych, które przez długi okres były leczone lekami zawierające ten związek. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny w Warszawie wydał oświadczenie, w którym czytamy: „Późniejsze badania prowadzone w Europie przez EMEA (European Agency for the Evaluation od Medicinal Products) u niemowląt w pierwszych 6 miesiącach życia szczepionych szczepionkami zawierającymi tiomersal wykazują, ze etylortęć pochodząca z tiomersalu jest usuwana w ciągu 4-9 dni od spożycia. Badania FDA prowadzone w USA dały wyniki podobne do badań EMEA, a podejrzenia, że tiomersal powoduje zaburzenia neurologiczne u dzieci nie zostały potwierdzone badaniami. Zostały również opublikowane wyniki badań prowadzone na Uniwersytecie w Rochesterze oraz Narodowym Instytucie Zdrowia w Bethesdzie w USA, które wykazały, ze po podaniu szczepionek zawierających TIOMERSAL niemowlętom dwu- i sześciomiesięcznym, poziom rtęci w ich krwi nie wzrósł ponad bezpieczne granice, a etylortęć będąca pochodną tiomersalu została szybko wydalona z organizmu wraz z kałem”.

Te kilka pokazuje pokazuje, że nie tyko substancje czynne mogą być odpowiedzialne za wystąpienie działań niepożądanych i zagrożenie zdrowia oraz życia pacjenta. Na ogół w kontrowersjach wokół substancji pomocniczych jest sporo przesady – to często mieszanina niepotwierdzonych informacji, plotek i działań nieuczciwej konkurencji na rynku farmaceutycznym. Jednak i tutaj można znaleźć kilka ziaren prawdy, które farmaceuci powinni wziąć pod uwagę rekomendując następnym razem pacjentowi jakiś lek.

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie wchodzą przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie ulegają przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz