Autor: Kamila Urba czyk Opublikowano: 8 czerwca 2018

Okiem farmaceuty klinicznego: złośliwy zespół neuroleptyczny

Artykuł pochodzi z serwisu

Czym jest ZZN i jak się objawia?

ZZN jest groźnym działaniem niepożądanym leków neuroleptycznych. Choć nie znamy do końca patomechanizmu jego powstawania, wiodąca teoria sugeruje, że wynika on z blokady receptorów dopaminergicznych. Lista związanych z nim substancji obejmuje zarówno neuroleptyki typowe i atypowe (haloperidol, klozapina, olanzapina, risperidon), leki przeciwwymiotne (metoklopramid, prometazyna), jak i leki stosowane w chorobie Parkinsona (L-Dopa, agoniści receptora dopaminergicznego).

Kluczowe objawy to:

  • Znacząca zmiana stanu psychicznego: agitacja, zmieszanie, delirium, katatonia do śpiączki włącznie;
  • Sztywność mięśniowa: od zlokalizowanej do uogólnionej, może pojawić się drżenie, dystonia, dyskineza;
  • Hipertermia: temperatura ciała powyżej 38 stopni, ale może sięgać nawet ponad 40 stopni;
  • Zaburzenia autonomiczne: tachykardia lub inne zaburzenia rytmu serca, wysokie ciśnienie, obfite poty;
  • Odchylenia w badaniach laboratoryjnych: najbardziej charakterystyczny jest wzrost kinazy kreatyninowej (zazwyczaj powyżej 1000 IU/L), ponadto może występować leukocytoza, zwiększone wartości mleczanów i transaminaz wątrobowych, hipomagnezemia, hiperkaliemia, kwasica metaboliczna, wysokie wartości kreatyniny (ostra niewydolność nerek w wyniku rabdomiolizy), niskie wartości żelaza;

Zdarza się, że objawy są mało specyficzne lub występuje jeden, izolowany czynnik spośród tych wymienionych. Z praktycznego punktu widzenia stawia się diagnozę jeśli występują przynajmniej dwa powyższe czynniki. Dużą trudność stanowi również odróżnienie ZZA od innych stanów klinicznych, zwłaszcza gdy chory trafia na SOR. Dlatego tak ważne jest multidyscyplinarne spojrzenie by potwierdzić diagnozę. W objawach pacjenta możemy dopatrywać się zespołu serotoninowego, złośliwej hipertermii. Z kolei mikrobiolog może sugerować infekcję ośrodkowego układu nerwowego.

To ZZA: i co dalej?

Dwie główne zasady: natychmiastowe odstawienie leku neuroleptycznego (na okres przynajmniej 2 tygodni) lub ponowne włączenie leku stosowanego w chorobie Parkinsona. Farmaceuta będąc na oddziale powinien zidentyfikować leki potencjalnie przyczyniające się do ZZA i co najważniejsze, także z punktu widzenia skuteczności samej terapii  – dbać o pozyskanie informacji o stosowaniu, poprawne dawkowanie i dostępność leków parkinsonowskich by nie doszło do żadnych przeoczeń. Taki stan może zagrażać życiu.

“Farmaceuta będąc na oddziale powinien zidentyfikować leki potencjalnie przyczyniające się do ZZA (…)”

Z tego względu pacjent potrzebuje monitorowania wydolności krążeniowej i oddechowej, opanowania wysokiej temperatury i ciśnienia, intensywnego nawadniania, profilaktycznego stosowania heparyny drobnocząsteczkowej. W przypadku silnego pobudzenia dopuszczalne jest użycie benzodiazepin. Należy zadbać by każdy z tych kroków był dopełniony.

Odrobina własnych doświadczeń

Czasem już pierwsze zasłyszane urywki informacji o pacjencie („ze szpitala psychiatrycznego, gorączka, sztywność”) wzbudzają podejrzliwość. To okazja dla farmaceuty by włączyć się w dyskusję i wspólnie przeanalizować dany przypadek kliniczny. Nie należy uparcie dążyć do postawienia diagnozy ZZA i dopatrywać się jej w każdym pacjencie, ale wtoczyć tezę na stół obrad i być niejako jej obrońcą.

“(…) To okazja dla farmaceuty by włączyć się w dyskusję i wspólnie przeanalizować dany przypadek kliniczny.”

Aktywne włączenie się w proces leczenia spowoduje, że w kolejnej sytuacji inni członkowie zespołu zwrócą się o pomoc z większym poczuciem zaufania i być może uda się uniknąć przekazywania pacjenta pod opiekę różnych specjalistów, którzy również mogą mieć problem z postawieniem właściwego rozpoznania. Niekiedy nie dzieje się absolutnie nic…aż nagle pojawiają się dwa przypadki, jeden za drugim. Właśnie dlatego potrzebne jest czujne oko farmaceuty w zespole.

Artykuł Okiem farmaceuty klinicznego: złośliwy zespół neuroleptyczny pochodzi z serwisu aptekaszpitalna.pl

Przejdź do dyskusji w serwisie

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie wchodzą przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie ulegają przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz