REKLAMA
Autor: Redakcja mgr farm Opublikowano: 22 lutego 2021

Polfungicid – opis preparatu okiem farmaceuty

Artykuł pochodzi z serwisu
REKLAMA

Wśród głównych czynników ryzyka wystąpienia infekcji grzybiczej paznokci i/lub skóry wymienia się m.in.:

  • starszy wiek (zmniejszone krążenie obwodowe, brak aktywności, zmniejszony wzrost i jakość paznokci),
  • zaburzenia hormonalne i metaboliczne – cukrzyca, otyłość,
  • zaburzenia immunologiczne (w tym zakażenie HIV),
  • choroby skóry (AZS, liszaj płaski, łuszczyca zwykła),
  • mechaniczne urazy paznokci,
  • nadmierna potliwość stóp,
  • przyjmowanie niektórych leków, np.: cytostatyków, antybiotyków,
  • noszenie niewłaściwej (uciskającej, nieprzepuszczającej powietrza) odzieży/obuwia,
  • czynniki środowiskowe, tj. korzystanie z publicznych kąpielisk i saun. [2,3]

Kierunek leczenia i stosowane substancje przeciwgrzybicze

Leczenie grzybicy paznokci (onychomykozy), w zależności od stopnia zaawansowania, obejmuje: chirurgiczne usunięcie zakażonego paznokcia, leki ogólnoustrojowe oraz miejscowe lub ich kombinację. Terapia infekcji grzybiczych paznokci i stóp uległa znacznej poprawie w ciągu ostatnich kilku dziesięcioleci po wprowadzeniu doustnych leków przeciwgrzybiczych: terbinafiny, itrakonazolu czy flukonazolu. Jednak leki te mogą niekiedy powodować skutki uboczne, lub interakcje lekowe. [4,5] 

Jeśli zmiany grzybicze dotyczą nie więcej niż 3 paznokci i okolic międzypalcowych, nie przekraczają połowy ich powierzchni oraz jest to wczesne stadium choroby, wybiera się leczenie miejscowe. Dodatkowo preparaty do stosowania zewnętrznego cechuje wysoki stopień bezpieczeństwa, co stanowi dużą zaletę w przypadku pacjentów, u których leczenie ogólne jest niemożliwe ze względu na stan zdrowia. [5]

REKLAMA

Leki przeciwgrzybicze najogólniej można podzielić na trzy duże grupy:

REKLAMA
  • antybiotyki przeciwgrzybicze (natamycyna i nystatyna),
  • antyseptyki przeciwgrzybicze – stosowane wspomagająco (kwas salicylowy, związki jodu, pochodne fenolu, kwas borowy, pochodne nienasyconych kwasów tłuszczowych i barwniki anilinowe),
  • chemioterapeutyki przeciwgrzybicze, które stanowią bardzo dużą grupę leków o różnych mechanizmach działania i szerokim zastosowaniu. [5,6]

Największą i obecnie powszechnie stosowaną grupą preparatów są chemioterapeutyki przeciwgrzybicze, wśród których wyróżnia się m.in. pochodne imidazolowe (np.: chlormidazol, klotrimazol, mikonazol, izokonazol). [5]

Chlormidazol – substancja przeciwgrzybicza o szerokim spektrum działania

Chlormidazol jest substancją o działaniu przeciwgrzybiczym, szczególnie skuteczną w przypadku grzybów z rodzaju Trichophyton (dermatofity), które stanowią najczęstszy czynnik etiologiczny zakażeń grzybiczych paznokci i stóp (ok. 80%). [1,5,7] Substancja wykazuje również wysoką skuteczność w przypadku zakażeń wywołanych przez rodzaj Epidermophyton, Microsporum, Aspergillus (grzyby pleśniowe stanowią do 6% przypadków, powodujące obraz tzw. brudnych paznokci o żółtym lub ciemnozielonym zabarwieniu) oraz Candida. Grzyby drożdżopodobne są przyczyną ok. 20-30% diagnozowanych onychomykoz, z czego najczęściej wymienia się grzyby z rodzaju Candida albicans. [1,7]

Chlormidazol jest środkiem przeciwgrzybiczym, zapobiegającym syntezie ergosterolu (głównego składnika błony grzybów. Wykazuje też działanie bakteriostatyczne na niektóre bakterie Gram-dodatnie, np.: Streptococcus pyogenes. Chlormidazol można stosować w zakażeniach grzybiczych i bakteryjnych paznokci i skóry, w tym też w grzybicach międzypalcowych i przypaznokciowych. [7,8]

Kwas salicylowy i jego rola w dermatologii

Kwas salicylowy jest najprostszym fenolokwasem, który otrzymano z kory wierzby (łac. Salix cortex) w swojej pierwotnej postaci prekursorowej jako salicyna.  Wynaleziona metoda syntezy chemicznej kwasu salicylowego przez H. Kolbego w końcu XIX wieku stała się bezpośrednim punktem wyjścia dla powstania grupy ważnych dla terapii analogów strukturalnych (salicylanów) oraz inspiracją dla stworzenia leków następnych generacji – niesteroidowych leków przeciwzapalnych. [9] Do dziś jednak kwas salicylowy stosowany jest w dermatologii i kosmetyce przede wszystkim ze względu na swoje działanie keratolityczne. Wnika on w warstwę rogową naskórka, powodując rozpuszczenie cementu międzykomórkowego i wywołując złuszczenie. Dodatkowo wykazuje właściwości bakteriostatyczne, dzięki budowie zbliżonej do kwasu benzoesowego, oraz grzybobójcze i antyseptyczne. [10,11]

Polfungicid – synergizm działania przeciwgrzybiczego

Przy wyborze leku przeciwgrzybiczego należy brać również pod uwagę lokalizację zakażenia. W przypadku początkowego stadium grzybicy paznokci lub grzybicy stóp bez współistniejącej grzybicy paznokci nie wymaga się zwykle ogólnego leczenia przeciwgrzybiczego i zastosowanie terapii miejscowej będzie wystarczające. Trzeba również pamiętać, że zakażenia grzybicze często są umiejscowione w okolicach mało unaczynionych, do których lek trudno przenika. [5] W tych przypadkach dodatek substancji wykazującej właściwości keratolityczne zapewni lepszą penetrację substancji czynnej do zmienionej chorobowo tkanki, tym samym nasilając jej działanie przeciwgrzybicze. Takie połączenie zastosowano w preparacie przeznaczonym do miejscowego leczenia grzybiczych i bakteryjnych zakażeń paznokci i skóry –  Polfungicid. 1 ml roztworu na skórę zawiera 50 mg chlormidazolu chlorowodorku oraz 10 mg kwasu salicylowego, powodując synergistyczne działanie grzybobójcze obydwu substancji. Oprócz kwasu salicylowego, dodatek substancji pomocniczych zawartych w produkcie (izopropanolu i glikolu propylenowego) także ułatwia transport substancji czynnych w głąb skóry. [7]

Bibliografia:

  1. Malinowska A., Nowicki R. Grzybica paznokci – terapia musi być konsekwentna. Dermatologia po dyplomie. 2014. 5(6), 29-36
  2. Yau M., Soni A., Siu W.L. How to treat fungal nail effectively. The Pharmaceutical Journal. 2018. 
  3. Gradowicz B. Grzybica paznokci. Czynniki ryzyka, profilaktyka, metody leczenia i pielęgnacji. Kosmetologia Estetyczna. 2019. 5(8), 599-602.
  4. Ghannoum M. Fungal Nail Infections (Onychomycosis): A Never-Ending Story? PLOS Pathogens. 2014. 10(6).
  5. Maleszka R., Adamski Z., Szepietowski J., Baran E. Leczenie powierzchownych zakażeń grzybiczych – rekomendacje ekspertów Sekcji Mikologicznej Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego. Przegl Dermatol. 2015. 102, 305-315.
  6. Adamska K., Adamski W., Wachal M. Jak leczyć zakażenia grzybicze u chorych na atopowe zapalenie skóry? Dermatologia po Dyplomie. 2015. 3. 
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego – Polfungicid (data zatwierdzenia: 6.08.2020).
  8. Daniel J. Sheehan et al. Current and Emerging Azole Antifungal Agents. Clin Microbiol Rev. 1999.12(1), 40–79.
  9. Grynkiewicz G., Hennig J. Związki naturalne w farmacji i medycynie. Kwas salicylowy i fenolokwasy. art. red. Instytutu Farmacji w Warszawie. 2010, 10-16.
  10. Moczulewska N., Mańkowska A. Zastosowanie kwasu salicylowego w terapii skóry trądzikowej. Wydawnictwo WPEiT w Poznaniu. 2020. 6, 50-61. http://wydawnictwo.wseit.edu.pl/wp-content/uploads/2020/06/Zastosowanie-kwasu-salicylowego-w-terapii-skóry-trądzikowej.pdf.
  11. Kapuścińska A., Nowak I. Zastosowanie kwasów organicznych w terapii trądziku i przebarwień skóry. Postępy Hig. Med. Dosw. 2015. 69, 374–383.

ARTYKUŁ SPONSOROWANY

Artykuł pochodzi z serwisu
REKLAMA
REKLAMA

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych