Autor: Barbara Sytek Opublikowano: 23 lipca 2018

Preparaty aminokwasowe stosowane w żywieniu pozajelitowym

Artykuł pochodzi z serwisu
Skuteczna i bezpieczna terapia żywieniem pozajelitowym wymaga dobrej znajomości składu i ograniczeń dostępnych preparatów, wyrobów medycznych wykorzystywanych w procesie sporządzania mieszaniny oraz potencjalnych niezgodności. W niniejszym artykule skupimy się na jednym z podstawowych makroelementów jakim są aminokwasy.

W żywieniu pozajelitowym stosuje się roztwory syntetycznych L-aminokwasów, których skład odpowiada składowi białek organizmu ludzkiego lub tych o dużej wartości biologicznej np. białek jajka kurzego. Roztwory aminokwasów zawierają w sobie zbilansowany skład aminokwasów egzogennych (fenyloalanina, izoleucyna, lizyna, leucyna, metionina, treonina, tryptofan, walina), względnie egzogennych (arginina, histydyna) oraz endogennych, w celu ich prawidłowego wykorzystania do syntezy białka. Roztwory aminokwasów powinny być zbilansowane ponieważ przebieg syntezy białka w organizmie jest wyznaczany przez aminokwas, którego jest najmniej (tzw. aminokwas limitujący). Gotowe preparaty powinny zawierać co najmniej 18 aminokwasów z czego nie mniej niż 40% powinny stanowić aminokwasy egzogenne.

Ze względu na przeznaczenie gotowe preparaty aminokwasowe można podzielić na kilka grup.

AMINOKWASY STANDARDOWE

Pierwszą z nich są preparaty aminokwasów standardowych – Vamin 14® Elektrolite-Free, Vamin 18® Elektrolite-Free, Aminomel® , Aminoplasmal®, Aminoplasmal® 10%, Aminoplasmal® 10% E,  Aminoplasmal® 15%, Aminoplasmal® 15% E. Przeznaczone są one dla pacjentów bez zaburzeń metabolizmu białek. Wszystkie one charakteryzują się ≥40% zawartością aminokwasów niezbędnych oraz zbliżonym do 3 współczynnikiem E/T* . Przy wyborze preparatu warto pamiętać, że różnią się one między sobą całkowitym stężeniem aminokwasów, zawartością elektrolitów oraz objętością.  Preparaty zawierające elektrolity są najczęściej wybierane dla chorych stabilnych lub z nieznacznie zwiększonym zapotrzebowaniem. W przypadku krytycznie chorych pacjentów wybór preparatów bez elektrolitów pozwala na zachowanie większej elastyczności i bardziej celowaną suplementację elektrolitów. Do preparatów bezelektolitowych należą preparaty Vamin 14® Elektrolite-Free, Vamin 18® Elektrolite-Free, Aminoplasmal® 10%, Aminoplasmal® 15%.  Z kolei do preparatów wzbogaconych o zawartość elektrolitów należy: Aminomel®, który zawiera w swoim składzie Na, K, Mg oraz Ca ,natomiast produkt Aminoplasmal® zawiera Na, K, Mg oraz P. Znajomość tych różnic jest niezwykle ważna przy wyborze odpowiedniej kolejności dodawania elektrolitów.

AMINOKWASY DLA SZCZEGÓLNYCH GRUP PACJENTÓW – NIEWYDOLNOŚĆ NARZĄDOWA

Drugą grupą są preparaty specjalistyczne o zmodyfikowanym składzie przeznaczone dla pacjentów z ciężkimi zaburzeniami metabolicznymi, takimi jak niewydolność wątroby i niewydolność nerek, prowadzącymi do nieprawidłowej przemiany aminokwasów.

U pacjentów z niewydolnością wątroby występuje niski poziom aminokwasów o łańcuchu rozgałęzionym oraz podwyższony poziomem aminokwasów aromatycznych i metioniny. W związku z tym preparaty specjalistyczne dla tej grupy pacjentów posiadają zmniejszoną zawartość aminokwasów metabolizowanych w wątrobie (aminokwasów aromatycznych – fenyloalaniny, tyrozyny, tryptofanu) oraz zwiększoną zawartość aminokwasów będących produktem tego metabolizmu (aminokwasy rozgałęzione – leucyna, izoleucyna, walina). To właśnie aminokwasy rozgałęzione są niezwykle ważne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, gdyż nie jest on w stanie sam ich wytworzyć. Leucyna bierze udział w procesach metabolicznych i zwiększa wchłanianie pozostałych aminokwasów. Walina bierze udział w utrzymywaniu równowagi azotowej oraz stymuluje syntezę białek. Ponadto aminokwasy rozgałęzione są w stanie częściowo zahamować proces niszczenia hepatocytów i zwiększyć tempo odbudowy wątroby. Preparaty aminokwasowe przeznaczone dla pacjentów z niewydolnością wątroby mają również ograniczoną zawartość aminokwasów siarkowych – metioniny, której poziom jest podwyższony u tych pacjentów. Obecnie na rynku znajdują się preparaty Aminosteril® N-Hepa 8%, Aminoplasmal® Hepa 10%  – oba bez dodatku elektrolitów.

Do preparatów o zmodyfikowanym składzie stosowanych u chorych z niewydolnością nerek stosuje się preparaty zawierające przede wszystkim aminokwasy niezbędne, oraz wyższą zawartość histydyny w porównaniu do aminokwasów standardowych. W niewydolności nerek występują podwyższone stężenia aminokwasów endogennych – fenyloalaniny i metioniny, stąd w preparatach dla tej grupy pacjentów ich zawartość jest obniżona. Obecnie na rynku posiadamy preparaty: Nephrotect®, Aminomel® Nephro.

AMINOKWASY O DZIAŁANIU IMMUNOMODULUJĄCYM

Trzecia grupa preparatów aminokwasowych, do której należy Dipeptiven®, charakteryzuje się działaniem immunomodulującym. Preparat ten zawiera w swoim składzie dwupeptyd, który w organizmie ulega rozpadowi do alaniny i glutaminy. W organizmie człowieka duże zapasy glutaminy znajdują się w mięśniach, ale pozyskiwanie jej z mięśni przy już istniejącym osłabieniu organizmu prowadzi do pogłębienia wyniszczenia. Tak więc u pacjentów podczas stanów zapalnych, zakażeń i w innych sytuacjach stresu katabolicznego uznaje się glutaminę za aminokwas warunkowo niezbędny.  Glutamina poprawia bilans azotowy, odpowiedź immunologiczną ustroju, stymuluje syntezę białek oraz poprawia barierę jelitową, czyli zabezpiecza przed dostaniem się bakterii i toksyn do układu krążenia. Z tego względu suplementacja glutaminy jest szczególnie polecana u pacjentów z sepsą, rozległymi urazami/oparzeniami, z uszkodzeniami śluzówki w następstwie radio- i chemioterapii, z zespołem upośledzenia odporności. Badania pokazują, że zawartość glutaminy wpływa na zmniejszenie ryzyka zakażeń oraz powikłań u krytycznie chorych**. Rekomendowana podaż glutaminy pacjentom przebywającym na oddziałach intensywnej terapii wynosi 0,2 – 0,4 g L- glutaminy/kg m.c./dobę ***(w przybliżeniu jest to wartość 1,5ml – 3ml produktu Dipeptiven®/kg m.c/dobę). W innych badaniach uzyskano wyniki niepotwierdzające wpływu suplementacji glutaminy na powikłania infekcyjne czy śmiertelność****. Wg Polskiego Towarzystwa Intensywnej Terapii Interdyscyplinarnej celowość suplementacji glutaminy u chorych na Oddziałach Intensywnej Terapii nie została rozstrzygnięta. Dipeptiven® jest koncentratem do sporządzania roztworu i nie jest przeznaczony do bezpośredniego podawania, a jako dodatek do żywienia pozajelitowego/ dojelitowego. Nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby i nerek.

AMINOKWASY PEDIATRYCZNE

Ostatnią grupę stanowią preparaty aminokwasów przeznaczone dla najmłodszych pacjentów, Aminokwasy pediatryczne bazują  swoim składem aminokwasowym na składzie mleka kobiecego lub krwi pępowinowej. Odpowiednio zbilansowany skład aminokwasów warunkuje odpowiedni wzrost, rozwój układu nerwowego i immunologicznego. Za aminokwasy niezbędne dla niemowląt uznano aminokwasy egzogenne (fenyloalaninę, izoleucynę, leucynę, lizynę, metioninę, treoninę, tryptofan i walinę) oraz względnie endogennej histydyny. Wykazano również, że w żywieniu dzieci ważna jest suplementacja tauryny, cysteiny oraz argininy (odgrywają rolę w procesie wzrostu, rozwoju mózgu, czynności siatkówki oraz zmniejszają ryzyko martwiczego zapalenia jelit). Obecnie z tej grupy na rynku znajdują się preparaty: Aminoplasmal® Paed 10%, Aminoven® Infant 10%, Primene®, oraz Vaminolact®. Poszczególne preparaty różnią się między sobą całkowitym stężeniem aminokwasów jak również zawartością jakościową i ilościową poszczególnych aminokwasów.

Bibliografia:

  1. Charakterystyki produktów leczniczych oraz broszury informacyjne omawianych w tekście produktów
  2. Laskowska J.; Żywienie pozajelitowe u dzieci, Farm Pol, 2009, 65(7)
  3. Głażewski T., Dyrla P., Gil J.; Podstawowe zasady żywienia pozajelitowego, Pediatr Med Rodz 2017, 13 (1), p. 29–39
  4. Ciszewska-Jędrasik M., Pertkiewicz M.; Mieszaniny do żywienia pozajelitowego, standardy postępowania i zalecenia dla farmaceutów; Wydawnictwo Lekarskie PZWL; 2004
  5. Drywień M., Dźwigała J., Staszewska-Skurczyńska M.; Znaczenie aminokwasów rozgałęzionych w żywieniu człowieka oraz profilaktyce i przebiegu niektórych chorób, Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 2013, Tom 19, Nr 3, 379–384
  6. Małgorzewicz S.; Niewydolność wątroby i nerek, a żywienie w OIT; prezentacja POLSPEN 21.09.2011 http://www.polspen.pl/assets/files/zjazd_anestezjologiczny/Sylwia%20Malgorzewicz-Niewydolnosc%20watroby%20i%20nerek%20a%20zywienie.pdf
  7. Burek A.; Żywienie pozajelitowe – Praca specjalizacyjna z zakresu farmacji klinicznej, Poznań 2013
  8. Kłęk S.; Jak dobrać worek do żywienia pozajelitowego w OIT;  http://polspen.pl/assets/files/zjazd_anestezjologiczny/Klek%20S%20-%20jak%20dobrac%20worek%20do%20zywienia%20pozajelitowego.pdf
  9. Ciszewska-Jędrasik M.; Żywienie pozajelitowe, część II. Preparaty stosowane w żywieniu pozajelitowym, Farmacja Polska; tom 64, nr 24, 2008
  10. Peter Stehle; Glutamine: An Obligatory Parenteral Nutrition Substrate in Critical Care Therapy; Biomed Res Int. 2015; 2015: 545467

Objaśnienia:

* Wskaźnik E/T to stosunek zawartości aminokwasów niezbędnych do całkowitej zawartości azotu. Wskaźnik ten powinien być jak najbardziej zbliżony do białek ustroju. Wskaźnik powinien osiągać wartość zbliżoną do 3.

**Déchelotte P; L-alanyl-L-glutamine dipeptide-supplemented total parenteral nutrition reduces infectious complications and glucose intolerance in critically ill patients: the French controlled, randomized, double-blind, multicenter study; Crit Care Med. 2006 Mar;34(3):598-604.

***Kłęk S.; Jak dobrać worek do żywienia pozajelitowego w OIT;  http://polspen.pl/assets/files/zjazd_anestezjologicz/Klek%20S%20-%20jak%20dobrac%20worek%20do%20zywienia%20pozajelitowego.pdf

****Andrews P., Randomised trial of glutamine, selenium, or both, to supplement parenteral nutrition for critically ill patients; BMJ 2011342

 

Artykuł Preparaty aminokwasowe stosowane w żywieniu pozajelitowym pochodzi z serwisu aptekaszpitalna.pl

Przejdź do dyskusji w serwisie

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz