REKLAMA
Autor: Redakcja mgr farm Opublikowano: 2 października 2019

Przekrwiona śluzówka, dyskomfort i pieczenie? Poznaj idealne rozwiązanie w leczeniu tych dolegliwości

Artykuł pochodzi z serwisu
REKLAMA

Nieżyt nosa to jedna z popularniejszych dolegliwości, szczególnie w okresie jesienno-zimowym. To także przyczyna kiepskiego samopoczucia ze względu na blokadę nosa, obrzęk i wydzielinę. Okazuje się, że połączenie ksylometazoliny i dekspantenolu daje lepsze efekty w postaci skuteczniejszej poprawy drożności nosa.

ARTYKUŁ SPONSOROWANY

Nos pełni wiele ważnych funkcji i odgrywa znaczącą rolę w utrzymywaniu prawidłowej homeostazy ludzkiego organizmu. Jako główne zadania wymienić należy udział w procesie oddychania oraz w prawidłowym funkcjonowaniu zmysłu węchu [1]. Powietrze dostające się do płuc przez nos jest w nim oczyszczane, ogrzewane i nawilżane. Procesy te wymagają jednak odpowiedniej, niepatologicznej struktury błony śluzowej nosa. Upośledzenie jego funkcji następuje chociażby w trakcie trwania nieżytu nosa i zatok przynosowych. O tym, jak przywrócić najważniejsze funkcje błony śluzowej nosa i zniwelować podstawowe objawy tego schorzenia, piszemy poniżej.

REKLAMA

Nieżyt nosa jako główny powód nieprzyjemnych dolegliwości

Nieżyt nosa (lub inaczej zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych) należy do niezwykle częstych dolegliwości górnych dróg oddechowych [2]. Wśród możliwych przyczyn takiego stanu wymienić należy:

REKLAMA
  • infekcje wirusowe (gdzie czynnikiem sprawczym są najczęściej rinowirusy, adenowirusy, wirus grypy i paragrypy),
  • alergie (występujące okresowo bądź całorocznie),
  • urazy (również te przebyte w odległej przeszłości),
  • schorzenia wrodzone,
  • niektóre leki, zaburzenia hormonalne [2, 3].

Biorąc pod uwagę patogenezę, nieżyt nosa (NN) podzielić można na infekcyjny i nieinfekcyjny [3]. Ten drugi z kolei może mieć charakter alergiczny bądź niealergiczny, wywołany czynnikami środowiskowymi (zanieczyszczenia, dym tytoniowy), lekami lub hormonami [3].

NN, zwłaszcza w wyniku infekcji wirusowej, objawia się:

  • przekrwieniem śluzówki i jej obrzękiem na skutek rozszerzenia naczyń włosowatych,
  • naciekiem zapalnym, w którym uczestniczą m.in. neutrofile i fagocyty,
  • blokadą nosa i utrudnionym oddychaniem,
  • upośledzeniem węchu w wyniku zaburzenia prawidłowego funkcjonowania błony śluzowej nosa i gruczołów w niej zawartych,
  • stanem zapalnym błony śluzowej nosa i gromadzeniem się wydzieliny w obrębie nosa i zatok,
  • pieczeniem w obrębie nosa [1, 2, 3].

Infekcja wirusowa przyczynia się dodatkowo do upośledzenia funkcjonowania tkanki mięśniowej, co w konsekwencji spowalnia i utrudnia transport śluzówkowo-rzęskowy [1]. Prowadzi to do spadku zdolności błony śluzowej nosa do aktywnego usuwania przylegających do niej bakterii, a to z kolei wiąże się ze zwiększonym prawdopodobieństwem rozwoju nadkażenia bakteryjnego.

Jak zatem skutecznie eliminować wspomniane dolegliwości?

Blokada nosa w przebiegu nieżytu to najbardziej dokuczliwy objaw tego schorzenia. Wynika on z przekrwienia błony śluzowej i jest sprawcą znacznego dyskomfortu u chorego. Skutecznym rozwiązaniem problemu przekrwienia śluzówki jamy nosowej jest miejscowo stosowana ksylometazolina. Substancja ta jest pochodną imidazolową o działaniu sympatykomimetycznym na receptory α-adrenergiczne [2, 4]. Efektem jej oddziaływania na śluzówkę jest obkurczenie naczyń krwionośnych, a tym samym zmniejszenie przekrwienia i obrzęku w obrębie nosa. Zwężenie naczyń włosowatych prowadzi do ograniczenia nadmiernej ekspresji wydzieliny gruczołów zlokalizowanych w błonie śluzowej, a tym samym niweluje uczucie zatkania nosa [1]. Ze stosowaniem ksylometazoliny związany jest fakt ograniczenia czasu jej aplikowania do 3–5 dni [2].

Wynika on ze względów bezpieczeństwa i potrzeby uniknięcia zjawiska suchości w obrębie nosa, która wynikać mogłaby z długotrwałego upośledzania przepływu krwi przez śluzówkę. Pośrednio również w kontekście tej cechy niepożądanej ksylometazoliny opracowywane są nowe schematy leczenia. Jednym z nich, o udokumentowanej wysokiej skuteczności, jest skojarzone podawanie ksylometazoliny z dekspantenolem. Wyniki badań jednoznacznie pokazują, że połączenie ksylometazoliny i dekspantenolu daje lepsze efekty w postaci skuteczniejszej poprawy drożności nosa i przekrwienia błony śluzowej niż podawanie samej ksylometazoliny [5]. Dekspantenol działa w tym przypadku ochronnie na śluzówkę i zmniejsza prawdopodobieństwo pojawienia się tzw. efektu odbiciao zakończeniu leczenia (który czasami obserwuje się po monoterapii ksylometazoliną – zwłaszcza przy niezachowaniu zalecanego czasu leczenia) [5].

Dekspantenol – czyli kiedy tak niewiele zmienia tak dużo

Dekspantenol to alkoholowy prekursor kwasu pantotenowego [6]. W organizmie, po aplikacji na błonę śluzową ulega przekształceniu (utlenieniu) w kwas pantotenowy. Ten z kolei uczestniczy w szlaku przemian prowadzącym do syntezy koenzymu A, który wpływa na syntezę białek (m.in. keratyny) i wzmaga odnowę komórek [4, 6]. Dekspantenol wykazuje działanie p/utleniające i zmniejszające stres oksydacyjny. Redukuje zjawisko apoptozy, chroniąc komórki i sprzyjając ich proliferacji. Zdolność ta wykorzystywana jest, chociażby w procesie gojenia się ran, a także jako ochrona przed niekorzystnym wpływem ksylometazoliny na funkcje komórek i ich wzrost [1].

Czy zatem leczenie skojarzone dekspantenolem i ksylometazoliną jest lepszym rozwiązaniem niż monoterapia? Bezsprzecznie tak, czego dowodem może być analiza wyników badań nad taką terapią. W trakcie ich przebiegu leczenie skojarzone wiązało się ze skróceniem czasu powrotu do zdrowia u chorych pacjentów o blisko 40% [1]. Już po 3 dniach leczenia odsetek niwelowania poszczególnych objawów wynosił odpowiednio:

  • uczucie zatkania nosa – 29% do 80% dla leczenia skojarzonego,
  • wyciek z nosa – 21% do 73% dla leczenia skojarzonego,
  • przekrwienie nosa – 1% do 47% dla leczenia skojarzonego [1].

Wyniki te jednoznacznie pokazują, że terapia dwoma substancjami w jednym preparacie wiąże się z szybszą redukcją objawów i znacznie lepszym komfortem dla chorego. Dodatek dekspantenolu wiąże się z efektywniejszym spadkiem przekrwienia i podrażnienia śluzówki nosa, wpływając także korzystnie na proces gojenia się ran [7]. Ta zdolność ma ogromne znaczenia, chociażby w procesie niwelowania objawów nieżytu nosa i regeneracji śluzówki powstałych w wyniku urazu bądź operacji [7].
Dekspantenol odznacza się również właściwościami głębokiego nawilżania błony śluzowej i skóry, co przy dodaniu zdolności gojenia ran i proliferacji komórek czyni go związkiem niezwykle przydatnym w kontekście leczenia przekrwienia nosa i związanego z nim dyskomfortu i podrażnienia [8].

Warto w tym miejscu wspomnieć o obecnym na rynku farmaceutycznym kwasie hialuronowym (HA). Co prawda znane są jego właściwości nawilżające, a także fakt uczestnictwa w procesach gojenia się ran, jednak nie oddziałuje on na proliferację komórek [9]. Trudno też spotkać publikacje naukowe wymieniające HA wśród substancji zalecanych do niwelowania objawów nieżytu nosa. Być może ma to związek z faktem, że HA jako polimer o dużej masie cząsteczkowej trudno przenika w głąb skóry, przez co jego działanie jest raczej powierzchowne. Wiąże się ono z wytworzeniem na powierzchni śluzówki warstwy okluzyjnej, co nie daje tak głębokich efektów nawilżenia, jak wspomniany już wcześniej dekspantenol [9, 10].

Czy istnieje połączenie ksylometazoliny z dekspantenolem?

Leczenie skojarzone tymi substancjami możliwe jest m.in. przy pomocy preparatu Otrivin Regeneracja. Ten produkt leczniczy wskazany jest do stosowania u dorosłych i młodzieży w wieku od 12 lat i może doprowadzić do m.in.:

  • zmniejszenia obrzęku błony śluzowej nosa w zapaleniu błony śluzowej nosa i pobudzenia gojenia się jej,
  • ułatwienia oddychania przez nos w wyniku przebytej operacji nosa,
  • zmniejszenia obrzęku błony śluzowej nosa w ostrym zapaleniu zatok przynosowych [4].

Stężenie ksylometazoliny i dekspantenolu w preparacie Otrivin Regeneracja wynosi odpowiednio 1 mg/ml i 50 mg/ml.

Literatura:

  1. Dexpanthenol: An Overview of its Contribution to Symptom Relief in Acute Rhinitis Treated with Decongestant Nasal Sprays, Ralph Mosges, Kija Shah-Hosseini, Hans-Peter Hucke, Marie-Josefine Joisten, Adv Ther (2017), 34: 1850–
  2. Zapalenie błony śluzowej nosa I zatok przynosowych – jedno z najczęstszych zakażeń górnych dróg oddechowych, Anna Wachnicka-Bąk, Agnieszka Lipińska-Opałka, Agata Będzichowska, Bolesłąw Kalicki, Anna Jung, Pediatr. Med. Rodz. 2014, 10 (1), p. 25–
  3. Przewlekłe nieżyty nosa, Bolesław Samoliński, Terapia, 2014, 3: 49–
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Otrivin Regeneracja.
  5. Advance in therapy of acute rhinitis-comparison of efficacy and safety of xylometazoline in combination xylometazoline-despanthenol in patients with acute rhinitis, Kehrl W., Sonnemann U., Dethlefsen U., Laryngorhinootologie 2003, 82(4): 266–
  6. Dermatologie: Entzundungsprozesse mit dexpanthenol behandeln, Hans F. Merk, Roland Niednej, Erhardt Proksch, Wolfgang Gehring, Deutsche Apotheker Zeitung, 2000, Nr. 51, s. 66
  7. Improving wound healing after nose surgery by combined administration of xylometazoline and dexpanthenol, Kehrl W., Sonnemann U., Laryngorhinootologie 2000, 79(3): 151–
  8. Witaminy w kosmetykach, Elwira Komaszewska, Aptekarz Polski online, styczeń 2010, Nr 41/19
  9. Kwas hialuronowy i jego pochodne jako składniki współczesnych produktów leczniczych, kosmetyków i suplementów diety, Karolina Sobczak-Żmuda, Beata Pasker, Marian Sosada, Farmacja Polska, 2014, 70(1): 48–
  10. Hialuronian – struktura, metabolizm, funkcje i rola w procesach gojenia ran, Paweł Olczyk, Katarzyna Komosińska-Vassev, Katarzyna Winsz-Szczotka, Kornelia Kuźnik-Trocha, Krystyna Olczyk, Postępy Hig Med Dosw. (online), 2008; 62: 651–

CHPL/CHOTRI/0020/19

Otrivin Regeneracja, (1 mg + 50 mg)/ml, aerozol do nosa, roztwór, jeden ml roztworu aerozolu zawiera 1 mg ksylometazoliny chlorowodorku i 50 mg deksopantenolu. Wskazania do stosowania: Otrivin Regeneracja jest wskazany do stosowania u dorosłych i młodzieży w wieku od 12 lat: w celu zmniejszenia obrzęku błony śluzowej nosa w zapaleniu błony śluzowej nosa oraz pobudzenia gojenia się błony śluzowej, w leczeniu naczynioruchowego zapalenia błony śluzowej nosa i utrudnionego oddychania przez nos po przebytej operacji nosa; w celu zmniejszenia obrzęku błony śluzowej nosa w zapaleniu błony śluzowej nosa związanym z ostrym zapaleniem zatok przynosowych (zapalenie błony śluzowej nosa i zatok). Dawkowanie i sposób podawania: Produktu Otrivin nie należy stosować u dzieci w wieku poniżej 12 lat. Dawkowanie: Dorośli i młodzież w wieku od 12 lat:Jedna dawka aerozolu do każdego otworu nosowego stosownie do potrzeb, lecz nie więcej niż 3 razy na dobę.  Produktu leczniczego Otrivin Regeneracja nie należy stosować dłużej niż przez 7 kolejnych dni, chyba że lekarz zaleci inaczej. Sposób podawania: Do stosowania donosowego. Należy zachować ostrożność, aby nie rozpylić produktu do oczu. Instrukcja stosowania: 1. Oczyścić nos. 2. Butelkę należy trzymać pionowo, kciukiem przytrzymując dno butelki, a końcówkę trzymając między dwoma palcami. 3. Lekko pochylić głowę do przodu i umieścić końcówkę w otworze nosowym. 4. Rozpylić produkt, jednocześnie delikatnie wciągnąć powietrze nosem. Powtórzyć powyższe czynności w drugim otworze nosowym. 5. Bezpośrednio po użyciu przetrzeć końcówkę i nałożyć nasadkę. 6. W celu uniknięcia rozprzestrzeniania się zakażenia opakowanie aerozolu powinno być stosowane tylko przez jedną osobę. Przeciwwskazania: Tego produktu leczniczego nie należy stosować w następujących przypadkach: nadwrażliwość na ksylometazoliny chlorowodorek, deksopantenol lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1, przewlekłe zapalenie błony śluzowej nosa (rhinitis sicca) lub zanikowe zapalenie błony śluzowej nosa, podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe, zwłaszcza w przypadku jaskry wąskiego kąta, po przezklinowym usunięciu przysadki lub po zabiegach chirurgicznych z odsłonięciem opony twardej, u dzieci w wieku poniżej 12 lat. Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania: Otrivin Regeneracja podobnie jak inne leki sympatykomimetyczne, należy stosować ostrożnie u pacjentów wykazujących silną reakcję na substancje o działaniu adrenergicznym z objawami, takimi jak bezsenność, zawroty głowy, drżenia, zaburzenia rytmu serca lub podwyższone ciśnienie krwi. Ten produkt leczniczy można stosować wyłącznie po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka związanego z jego stosowaniem u pacjentów: leczonych inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO) lub otrzymujących te leki w okresie ostatnich dwóch tygodni, a także otrzymujących inne leki, które mogą powodować podwyższenie ciśnienia tętniczego, z ciężkimi chorobami układu sercowo-naczyniowego (np. chorobą wieńcową) lub nadciśnieniem tętniczym, z guzem chromochłonnym nadnerczy, z zaburzeniami metabolicznymi (np. nadczynność tarczycy, cukrzyca), z porfirią, z rozrostem gruczołu krokowego. Aby zminimalizować ryzyko rozprzestrzeniania się zakażeń, opakowanie produktu leczniczego nie powinno być stosowane przez więcej niż jedną osobę, a końcówkę należy opłukać po użyciu. W bardzo rzadkich przypadkach ksylometazolina może powodować bezsenność. Jeśli występuje bezsenność, należy starać się unikać stosowania produktu leczniczego późnym wieczorem lub w nocy.  Pacjenci w podeszłym wieku mogą być bardziej narażeni na działania niepożądane tego produktu leczniczego. W trakcie długo utrzymującego się przeziębienia produkt leczniczy należy stosować wyłącznie pod nadzorem lekarza ze względu na ryzyko ścieńczenia błony śluzowej nosa. Otrivin Regeneracja zawiera chlorek benzalkoniowy, który może powodować podrażnienie lub obrzęk błony śluzowej nosa. Inne informacje: Długotrwałe stosowanie leków sympatykomimetycznych lub stosowanie ich w dawkach większych niż zalecane może powodować przekrwienie błony śluzowej nosa i w konsekwencji zwężenie dróg oddechowych. Kontynuowanie stosowania produktu leczniczego (w przypadku stosowania przez więcej niż dziesięć kolejnych dni) może prowadzić do wtórnego polekowego zapalenia błony śluzowej nosa (rhinitis medicamentosa) i zaniku błony śluzowej nosa (ozeny). W łagodniejszych przypadkach lek sympatykomimetyczny można podawać do jednego otworu nosowego, a gdy objawy ustąpią, można go podać do drugiego otworu nosowego, tak aby utrzymać możliwość przynajmniej częściowego oddychania przez nos. Działania niepożądane: Działania niepożądane wymienione poniżej pogrupowano zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz częstością występowania według następującej konwencji: bardzo często (1/10), często (1/100 do <1/10), niezbyt często (1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (częstości nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Zaburzenia układu immunologicznego: Niezbyt często: reakcje alergiczne (obrzęk naczynioruchowy, wysypka, świąd); Zaburzenia układu nerwowego: Bardzo rzadko: niepokój, bezsenność, zmęczenie (senność, sedacja), bóle głowy, omamy (głównie u dzieci); Zaburzenia serca: Rzadko: kołatanie serca, tachykardia  Bardzo rzadko: zaburzenia rytmu serca; Zaburzenia naczyniowe: Rzadko: nadciśnienie tętnicze; Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: Bardzo rzadko: zwiększony obrzęk błony śluzowej w wyniku osłabienia działania leku, krwawienie z nosa Częstość nieznana: uczucie pieczenia lub suchości błony śluzowej nosa, kichanie; Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej: Bardzo rzadko: skurcze (szczególnie u dzieci). OTC – Lek wydawany bez recepty. Pozwolenie Prezesa URPLWMiPB nr 25017. Podmiot odpowiedzialny: GlaxoSmithKline Consumer Healthcare Sp. z o.o.  ul. Grunwaldzka 189, 60-322 Poznań, v.V.2019.

Artykuł pochodzi z serwisu
REKLAMA
REKLAMA

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych