Recepta na problem z receptą: Powracające wątpliwości

Autor: Konrad Okurowski / Opublikowano: 2017-08-28 10:50:00 /

Mimo że od momentu wejścia w życie obowiązującego rozporządzenia w sprawie recept lekarskich minęło kilka lat, to niektóre problemy i wątpliwości wracają jak bumerang. Czy aby na pewno pamiętamy jak rozwiązywać niektóre sytuacje związane z treścią recept?

Od kilku lat obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie recept lekarskich, które jest najważniejszym źródłem przepisów mówiących farmaceutom w jaki sposób wydawać w aptece ordynowane pacjentom przez lekarzy. Wiele jego zapisów nadal budzi wątpliwości, które są szeroko komentowane i analizowane w naszym środowisku zawodowych – głównie na branżowych portalach internetowych. Oto kilka problemów i ich rozwiązań, jakie najczęściej są tematem tego typu dyskusji.

Błędna odpłatność

Bywa, że lekarz nie wpisze albo nieprawidłowo określi odpłatność dla danego leku. Czasem będzie to P, dla leku z pojedynczym poziomem odpłatności w wykazie leków refundowanych. Innym razem na recepcie pojawi się R zamiast 30% lub odwrotnie. Jednakże tylko zapis X lub 100% oznacza konieczność wydania leku bez zniżki. W pozostałych sytuacjach, zgodnie z § 16 ust. 1 pkt 1 lit. h rozporządzenia w sprawie recept lekarskich, przepisane produkty lecznicze należy wydać z refundacją. Dla części leków będzie to jedyna odpłatność zniżkowa, dla reszty, posiadających więcej niż jeden poziom odpłatności – odpłatność wyższa.

W tym miejscu należy przypomnieć, żeby, w ostatnim przypadku, nie mylić wyższej odpłatności z wyższą zapłatą. Są to dwie osobne kwestie. Wyjątkowo dla Metformaxu 500 mg czy Chlorprothixenu 15 mg wyższa odpłatność 30%, oznacza uiszczenie niższej dopłaty przez pacjenta, ale jest to zgodne z przepisami.

Dawkowanie

Nie zawsze brak podania sposobu dawkowania leku jest błędem. Wygodniej jest zapamiętać, kiedy lekarz powinien umieścić je na recepcie (§ 6 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia), tj.:

- w przypadku przepisania większej ilości leku niż dwa najmniejsze refundowane lub zarejestrowane opakowania,

- na recepcie z lekiem psychotropowym lub odurzającym,

- dla leku recepturowego zawierającego w swoim składzie substancję bardzo silnie działającą (tylko w tym przypadku substancja z wykazu A wymaga obecności dawkowania), psychotropową, bądź odurzającą.

Ponadto nieobecne lub błędnie zapisane dawkowanie nie dyskwalifikuje recepty, gdyż § 16 ust. 1 pkt 1 lit. d daje możliwość wydania ze zniżką maksymalnie dwóch najmniejszych refundowanych lub dopuszczonych do obrotu opakowań.

Warto mieć świadomość, że funkcjonujące na receptach określenia: wiadomo, doraźnie, w razie bólu, traktuje się jako brak dawkowania, co oznacza w praktyce brak spełnienia wymogu obecności dawkowania dla leków psychotropowych czy odurzających, uniemożliwiając realizację takiej recepty. Wobec tego ich bezpieczniejsza forma powinna wyglądać następująco: doraźnie 1 tabl., doraźnie 1 tabl. przed snem czy 1 tabl. w razie bólu. Analogicznie do w/w § 16 ust. 1. pkt 1 lit. d, zgodnie z § 7 ust. 4 rozporządzenia w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych etc. pozwala wydać dwa najmniejsze refundowane lub zarejestrowane opakowania.

Uprawnienia dodatkowe

Sytuacja, kiedy lekarz na żądanie wpisuje kod uprawnienia dodatkowego, który pacjentowi nie przysługuje nie należy do rzadkości. Z reguły jest to IB dla osoby z legitymacją kombatancką lub ZK dla Honorowego, ale jeszcze nie Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi. Podczas realizacji recepty § 22 rozporządzenia wymaga, by na rewersie zapisać rodzaj i numer dokumentu potwierdzający dane uprawnienie pacjenta oraz złożyć swój podpis. Dla uprawniania IB będą to następujące dokumenty:

- Książka Inwalidy Wojennego-Wojskowego,

- Legitymacja Osoby Represjonowanej,

- Legitymacja Cywilnej Niewidomej Ofiary Działań Wojennych,


- Zaświadczenie wydane na wniosek osoby uprawnionej przez Szefa urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, w przypadku żołnierzy zastępczej służby wojskowej zatrudnianych przymusowo w kopalniach węgla, zakładach rud uranu, kamieniołomach lub batalionach budowlanych.

[indent]- Decyzja wydana przez Dyrektora Oddziału NFZ lub Decyzja ZUS o przyznaniu renty rodzinnej, w przypadku małżonków inwalidów wojennych, osób represjonowanych pozostających na ich wyłącznym utrzymaniu oraz wdowy i wdowcy po zmarłych inwalidach wojennych lub osobach represjonowanych uprawnieni do renty rodzinnej.

Z kolei uprawnienie ZK potwierdzają:

- Legitymacja Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi,

- Legitymacja Zasłużonego Dawcy Przeszczepu.

Ponadto § 16 ust. 1 pkt 1 lit. a pozwala uzupełnić na podstawie odpowiednich dokumentów niewpisany lub wpisany błędnie kod uprawnienia dodatkowego. Negatywna weryfikacja oznacza realizację recepty na takich samych zasadach jak dla pozostałych osób ubezpieczonych.

Wielkość opakowania dla IB

Od dłuższego czasu panował pogląd, że skoro pacjent z uprawnieniem Inwalidy Wojennego otrzymuje bezpłatnie wszystkie leki o kategorii dostępności Rp i Rpz, dopuszczone do obrotu na terytorium RP, to w sytuacji kiedy lekarz nie określi wielkości opakowania, powinien otrzymać najmniejsze opakowanie z Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych. Twierdzenie to jest słuszne tylko w odniesieniu do leków pełnopłatnych. Recepty na leki refundowane zaś, co kilkakrotnie potwierdziło w swoich interpretacjach Ministerstwo Zdrowia, należy realizować jak dla wszystkich osób ubezpieczonych. Oznacza to wydanie leku refundowanego w opakowaniach wymienionych na liście leków objętych refundacją.

Kryterium ceny detalicznej

Artykuł 44 ustawy o refundacji leków w dalszym ciągu stwarza problemy interpretacyjne, czego efektem jest wydawanie przez niektóre apteki zamienników tylko w limicie leku zapisanego na recepcie. Należy wyraźnie oddzielić obowiązek poinformowania pacjenta o możliwości nabycia innego leku objętego refundacją, którego cena detaliczna nie przekracza limitu i ceny detalicznej leku zapisanego, od wydania na żądanie pacjenta leku o cenie niższej (przynajmniej o 1 grosz) niż cena leku zaordynowanego (bez sprawdzania czy cena detaliczna leku wydawanego mieści się w limicie leku zapisanego).

Powyższy sposób postępowania został wielokrotnie potwierdzony przez Ministerstwo Zdrowia.

Data realizacji „od dnia”

Brzmienie § 8 ust. 3 rozporządzenia, w wyniku kilkakrotnych nowelizacji ewoluowało. Początkowo była mowa o trzech receptach na kolejne miesięczne kuracje, z określeniem dnia, po którym można było je zrealizować. Później zmieniono miesięczne kuracje na następujące pod sobie okresy stosowania nieprzekraczające łącznie 90 dni stosowania. Obecnie obowiązuje wersja mówiąca o możliwości wystawienia przez lekarza do 12 recept na maksymalnie 360 dni kuracji, przy czym na pojedynczej recepcie ilość leku, z uwzględnieniem dawkowania, nie może przekroczyć zapasu na 120 dni. Receptę odroczoną można natomiast zrealizować już w dniu, od którego biegnie jej termin ważności.

Ilość leku niezgodna z wielkością opakowania refundowanego

Rozporządzenie w § 7 stwierdza ogólnie, że ilość leku określa się cyframi arabskimi lub słownie. Zapis ten pozwala lekarzowi dowolnie wskazać ile leku i/lub jaka wielkość opakowania ma zostać wydana pacjentowi. Taką samą ilość leku można więc wypisać na różne sposoby, np. Piramil 10 mg 56 tabl.; 2 op.; 2 op. po 28 tabl. Przy czym zaordynowana ilość pozornie niezgodna z wielkością opakowania figurującego na liście leków refundowanych, tj. 30, 60 czy 90 tabletek nie odbiera pacjentowi prawa do wydania leku ze zniżką. Dzieje się tak z kilku powodów.

Po pierwsze, użycie ilości jednostek dawkowania jest bezpieczne zarówno dla lekarza, jaki i osoby realizującej receptę i pacjenta. Po drugie, pacjent zawsze otrzyma lek pomimo ewentualnej pomyłki lekarza, czego nie można powiedzieć o zapisie wskazującym konkretną wielkość opakowania, np. 1 op a 30 tabl. Po trzecie, leki refundowane zgodnie z § 18 ust. 1 wydaje się w pełnych opakowaniach widniejących na liście refundacyjnej, w ilości maksymalnie zbliżonej do ilości określonej na recepcie. Finalnie, oznacza to wydanie pacjentowi ze zniżką jednego, dwóch lub trzech opakowań po 28 tabletek, bez konieczności poprawy recepty. Analogicznie przedstawia się sprawa z ilością mniejszą niż najmniejsze refundowane opakowanie.

Tematyka mająca na celu wyprostowanie pewnych nawyków oraz uświadomienie farmaceutów w kwestii prawidłowego postępowania podczas realizacji recept została poruszona na łamach portalu recepta.edu.pl. W aktualnościach, w dziale opracowań własnych znajduje się artykuł pt. „Fakty i mity nt. realizacji recept cz. 1”, do lektury którego zapraszam.

Udostępnij
PILNE
ZAMKNIJ
Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy
dla osób uprawnionych do wystawia recept
lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Oświadczam, że jestem lekarzem, farmaceutą
lub osobą prowadzącą zaopatrzenie w produkty lecznicze.


Akceptuj