Autor: Paulina Górniak Opublikowano: 9 listopada 2018

Żywienie pozajelitowe w zaburzeniach pracy wątroby

Artykuł pochodzi z serwisu
Pacjent, u którego występują zaburzenia pracy wątroby, wymaga szczególnej uwagi w kontekście żywienia pozajelitowego, ponieważ żywienie tą drogą samo w sobie stanowi ryzyko uszkodzenia wątroby i może skutkować nasileniem choroby podstawowej

Ponadto, w zależności od stanu chorego, stopnia niewydolności wątroby i objawów encefalopatii należy wdrożyć różne postępowanie i dostosować dawki poszczególnych składników mieszaniny. Jednym słowem, żywienie pozajelitowe w tej grupie zaburzeń jest pewnym wyzwaniem.

U chorych z zaburzeniami pracy wątroby występuje szereg zaburzeń metabolicznych i niedoborów pokarmowych, co będzie determinowało skład i sposób prowadzenia żywienia w tej grupie pacjentów.

Zaburzony metabolizm węglowodanów i białek

W przebiegu niewydolności wątroby ma miejsce zaburzony metabolizm węglowodanów. Może wystąpić nietolerancja glukozy, insulinooporność, hiperglukagonemia. Upośledzenie produkcji i magazynowania w wątrobie glikogenu prowadzi do incydentów hipoglikemii, a to z kolei uruchamia glukoneogenezę z tłuszczów i aminokwasów uwalnianych z mięśni. Aby zminimalizować wykorzystanie tkanki mięśniowej jako składnika energetycznego, można rozważyć cykliczne żywienie pozajelitowe, zwłaszcza w porze nocnej.

Dochodzi również m.in. do zaburzeń metabolizmu białek, w miarę pogarszania się stanu narządu organizm chorego może nie tolerować standardowych dawek aminokwasów (ok. 1,2-1,5g/kg m.c./dzień), wobec czego konieczne bywa zmniejszenie dawek dobowych np. w encefalopatii III czy IV stopnia.

Poza tym u chorych z niewydolnością wątroby notuje się wzrost stężenia aminokwasów aromatycznych, które są metabolizowane w wątrobie, takich jak fenyloalanina, tyrozyna czy tryptofan, spada natomiast stężenie aminokwasów rozgałęzionych (BCAA, ang. branched-chain amino acid), takich jak leucyna, izoleucyna i walina. Z tego powodu w tej grupie chorych zastosowanie znajdują roztwory aminokwasów typu hepa – na polskim rynku dostępne pod nazwami Aminoplasmal Hepa (10%) i Aminosteril N-Hepa (8%), o zwiększonej ilości aminokwasów rozgałęzionych, a zmniejszonej aminokwasów aromatycznych i metioniny, którymi to roztworami zastępuje się w zależności od stanu chorego w części lub w całości standardowe roztwory aminokwasów w mieszaninie odżywczej. Z jednej strony pozwala to zachować pozytywny bilans azotowy i korzystnie wpływa na leczenie encefalopatii wątrobowej i poprawę kondycji umysłowej pacjentów, z drugiej jednak brak jednoznacznych badań wskazujących na poprawę stanu odżywienia i przeżywalności przy użyciu tego typu roztworów.

Sama obecność emulsji tłuszczowej tak ważna, jak jej skład

Ważnym aspektem żywienia pozajelitowego w zaburzeniach pracy wątroby jest obecność w mieszaninie emulsji tłuszczowej i jej rodzaj. Z jednej bowiem strony tłuszcze są ważnym źródłem energii dla hepatocytów, z drugiej jednak fitosterole zawarte w oleju sojowym mogą być czynnikiem etiologicznym cholestatycznej choroby wątroby. Wobec tego zastosowanie w tej grupie chorych znajdują emulsje zawierające mniej nienasyconych kwasów tłuszczowych Ω-6 niż tradycyjne emulsje sojowe LCT:

  • Lipofundin MCT/LCT (mieszanina oleju sojowego i triglicerydów nasyconych średniołańcuchowych kwasów tłuszczowych),
  • LIPIDem (podobna do poprzedniej, w której część oleju sojowego została zastąpiona przez triglicerydy kwasów Ω-3),
  • ClinOleic (złożona z oliwy z oliwek i oleju sojowego),
  • SMOFLipid (mieszanina oleju sojowego, rybnego, oleju z oliwek oraz triglicerydów nasyconych średniołańcuchowych kwasów tłuszczowych).

Emulsje te wywierają mniejszy wpływ na osłabienie czynności leukocytów i układu immunologicznego i wykazują mniejsze działanie prozapalne.

Z jednej strony niedobory witamin, z drugiej zatrucie pierwiastkami śladowymi

Kolejnym zaburzeniem, z którym możemy się spotkać w tej grupie pacjentów, np. przy cholestatycznej chorobie wątroby, jest upośledzenie wydalania miedzi i manganu. Pierwiastki te, w przeciwieństwie do pozostałych pierwiastków śladowych, wydalane są wraz z żółcią, a gdy coś temu przeszkodzi, może dojść do ich akumulacji i zatrucia. Z tego powodu u tych chorych można rozważyć podawanie podstawowych dawek cynki i selenu zamiast mieszanin wszystkich pierwiastków śladowych, ewentualnie preparatów nowszych, ze zmniejszonymi ilościami miedzi i manganu, takich jak Nutryelt lub Supliven.

Niewydolności wątroby towarzyszą często niedobory witamin, zarówno rozpuszczalnych w wodzie, jak i w tłuszczach, w związku z niedożywieniem łatwo również o niedobory elektrolitów wewnątrzkomórkowych. Czyni to omawianą grupę pacjentów szczególnie narażoną na wystąpienie zespołu ponownego odżywienia, w związku z czym planowanie i rozpoczynanie żywienia pozajelitowego należy prowadzić rozważnie.

Piśmiennictwo

  1. Sobotka L. i in.; Podstawy żywienia klinicznego; Krakowskie Wydawnictwo Scientifica Sp. z o.o.; 2013
  2. Plauth, et al. ESPEN Guidelines on Parenteral Nutrition: Hepatology. Clinical Nutrition 28 (2009) 436–444
  3. Kunecki M., Problemy metaboliczne w całkowitym żywieniu pozajelitowym u chorych z zaburzeniami komórki wątrobowej; VII Kongres Polskiego Towarzystwa Żywienia Klinicznego w Serocku, 2017
  4. Kłęk S., Ciszewska-Jędrasik M., Kupczyk K., Piętka M., Szczepanek K.; Pierwiastki śladowe w żywieniu pozajelitowym: dlaczego potrzebujemy nowego produktu?; Postępy żywienia klinicznego 2016, 3, 5-12

Artykuł Żywienie pozajelitowe w zaburzeniach pracy wątroby pochodzi z serwisu aptekaszpitalna.pl

Przejdź do dyskusji w serwisie

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz