Wada jakościowa na etapie napełniania kapsułek: GIF wycofuje z rynku serię leku przeciwdepresyjnego

Główny Inspektor Farmaceutyczny wydał 9 września 2026 r. decyzję wycofującą z obrotu na terenie całego kraju jedną serię produktu leczniczego Fluoksetyna EGIS. Decyzja organu nadzorczego dotyczy konkretnej serii tego preparatu przeciwdepresyjnego:

• Nazwa produktu leczniczego: Fluoksetyna EGIS (Fluoxetinum)
• Dawka i postać: 10 mg, kapsułki twarde
• Wielkość opakowania: 28 kapsułek
• Numer GTIN: 05909990813438
• Numer wycofanej serii: 4914A0125
• Termin ważności: 01.2028
• Podmiot odpowiedzialny: Egis Pharmaceuticals PLC z siedzibą w Budapeszcie (Węgry)

Chronologia zgłoszenia i wykrycie wyniku OOS

Postępowanie administracyjne wszczęto w wyniku samozgłoszenia dokonanego przez podmiot odpowiedzialny. Pismem z dnia 14 lipca 2026 r. przedstawiciel Egis Pharmaceuticals PLC poinformował Głównego Inspektora Farmaceutycznego o uzyskaniu wyniku nieodpowiadającego wymaganiom specyfikacji jakościowej (ang. Out of Specification – OOS). Odchylenie dotyczyło parametru zawartości substancji czynnej, w którym odnotowano wartość poniżej dolnego limitu określonego w dokumentacji rejestracyjnej.

Niezgodność wykryto w trakcie rutynowego, długoterminowego badania stabilności, prowadzonego w zarejestrowanych warunkach przechowywania. Odchylenie od specyfikacji stwierdzono w punkcie czasowym obejmującym 12 miesięcy przechowywania produktu. W toku dalszych czynności wyjaśniających podmiot odpowiedzialny przekazał dodatkowe wyjaśnienia i dokumentację. Przedstawiono w nich m.in. listę serii zwolnionych na rynek polski, dla których seria 4914A0125 stanowiła próbę reprezentatywną. Przekazano także szczegółową analizę czynników mogących wpływać na zmienność masy wypełnienia kapsułek.

Szczegółowa analiza przyczyny źródłowej (Root Cause Analysis)

W ramach wewnętrznego dochodzenia przeprowadzonego w zakładzie produkcyjnym wytwórca poddał szczegółowej weryfikacji cały proces technologiczny oraz procedury analityczne. Dochodzenie pozwoliło na wykluczenie błędów laboratoryjnych na etapie wykonywania oznaczeń analitycznych. Analiza profilu zanieczyszczeń wykazała też brak oznak degradacji chemicznej fluoksetyny. To wykluczyło powszechny problem ze stabilnością substancji czynnej lub samej formuły leku.

Kluczowych danych dostarczyła weryfikacja wyników kontroli wewnątrzprocesowej (IPC – In-Process Control). Stwierdzono, że przyczyną niezgodności było lokalne, fizyczne niedopełnienie kapsułek, występujące na samym początku procesu kapsułkowania. Jak wskazano w uzasadnieniu decyzji GIF:

„na podstawie przeglądu danych z kontroli wewnątrzprocesowej (IPC) stwierdzono, że niezgodność była najprawdopodobniej spowodowana miejscowym niedopełnieniem kapsułek na samym początku kapsułkowania konkretnej serii (4914A0125), co mogło być konsekwencją nietypowo dużej liczby ręcznych regulacji wysokości komory na etapie początkowym napełniania kapsułek”.

Dalsze ustalenia wykazały, że pierwsze opakowanie zbiorcze z serii nr 4914A0125 charakteryzowało się znacząco niższą średnią masą napełnienia kapsułek w porównaniu do dalszej części serii. Ponieważ próbkę przeznaczoną do długoterminowych badań stabilności pobrano właśnie z tego pierwszego opakowania, uzyskany wynik OOS odzwierciedlał wadę ograniczoną wyłącznie do początkowego fragmentu produkcji. Wytwórca ocenił to zdarzenie jako problem specyficzny, lokalny i niereprezentatywny dla ogólnej stabilności preparatu.

Ocena ryzyka zdrowotnego (HHA) a stanowisko organu nadzoru

W toku postępowania wyjaśniającego podmiot odpowiedzialny przedłożył ocenę ryzyka dla zdrowia pacjentów (ang. Health Hazard Assessment). W dokumentacji podnoszono, że wykryte wahania zawartości substancji czynnej nie stwarzają realnego zagrożenia klinicznego. Jak czytamy w aktach sprawy:

„w ocenie ryzyka dla zdrowia stwierdzono, że wahania zawartości substancji czynnej w uzyskanym zakresie są uważane za klinicznie nieistotne i nie zagrażają bezpieczeństwu pacjenta ani skuteczności terapeutycznej”.

Główny Inspektor Farmaceutyczny nie uwzględnił jednak tej argumentacji jako przesłanki uzasadniającej odstąpienie od wycofania produktu z rynku. Organ stanął na stanowisku, że kwestia bezpieczeństwa klinicznego nie może znieść formalnego wymogu pełnej zgodności leku ze specyfikacją jakościową. W uzasadnieniu decyzji GIF wyraźnie zaznaczył: „Produkt leczniczy powinien w całości, a nie w ograniczonym zakresie odpowiadać wymaganiom specyfikacji jakościowej”.

GIF przypomniał, że parametry jakościowe zawarte w dokumentacji rejestracyjnej są ściśle powiązane z badaniami skuteczności i bezpieczeństwa. Niespełnienie któregokolwiek ze zdefiniowanych kryteriów oznacza, że lek przestaje odpowiadać warunkom, na jakich dopuszczono go do obrotu. GIF wskazał ponadto, że:

„Niższa niż wymagania specyfikacji zawartość substancji czynnej może powodować niższą niż zakładana skuteczność produktu leczniczego. Nie można zatem wykluczyć zagrożenia dla zdrowia ludzkiego wynikającego z pozostawienia przedmiotowej serii w obrocie”.

Artykuł pochodzi z serwisu